Leita í fréttum mbl.is

Gjaldeyrishöft innleidd á evrusvćđi

Ţriđjungur allra fasteignalána í evrulandinu Austurríki eru í erlendri mynt. Mest í svissneskum frönkum eđa japönskum jenum. Seđlabanki Austurríkis segir ađ almennir Austurríkismenn skuldi nú um 35 miljarđa evrur í erlendum fasteigna- bíla- og spákaupmennskulánum.

Ţessar lántökur fóru fram í gegnum austurríska bankakerfiđ á međan gengi franka og jens gagnvart myntvafningnum evru var lágt á árunum fyrir hruniđ 2008. Nú hefur gengi ţessara erlendu gjaldmiđla hćkkađ mikiđ eđa um 13% til 30% og fer hćkkandi í takt viđ ađ myntvafningurinn evra fellur í gengi og myntbandalagiđ ţar á bak viđ fer inn í sinn endanlega upplausnarfasa. Sá fasi getur orđiđ langur og strangur.

Ţađ eru fjármálayfirvöld í Austurríki sem eru orđin hrćdd. Ţau ćtla ţví ađ banna svona lán og loka fyrir ađgengi almennings ađ lánum í erlendri mynt. Ađeins ríkt og mikilvćgt fólk mun fá ađ nota ţessa ţjónustu framvegis. Ef evran mun hrynja verulega hratt á nćstu árum ţá mun ţađ hafa slćmar afleiđingar fyrir bankakerfiđ og lánţiggjendur ţess í Austurríki.

Hypo Adria
Evrubankakerfi Austurríkis hefur átt erfiđa daga og hafa tveir af sex kerfislega mikilvćgum bönkum landsins ţegar veriđ ţjóđnýttir. Síđast var ţađ Hypo Group Alpe Adria sem var ţjóđnýttur ţann 14. desember síđastliđinn. Ţá ţurfti Fransmađurinn og seđlabankastjórinn Jean-Claude Vigilant Trichet ađ eyđa helginni í Austurríki.

Ţeir sem áttu ţennan nú ţjóđnýtta banka voru ađ mestu leyti ţýskir ţegnar og stjórnmálmenn sem stýra ennţá í Bayern Landesbank í Ţýskalandi. BLB átti 67% í HGAA. Forstjóri Bayern Landesbank sagđi af sér um leiđ.

Fyrri bankinn sem ţjóđnýttur var í evrumyntvafnings landinu Austurríki hét Kommunalkredit Austria AG, sem ţýđir eiginlega Bćjarútgerđ Austurrísku Sveitafélaganna. Mikiđ af útlánum bankakerfis Austurríkis hefur fariđ til Austur-Evrópu og landa á Balkanskaga.

SNB
Svissneski seđlabankinn hefur veriđ ađ reyna ađ gera sitt besta til ađ halda gengi svissneska frankans niđri međ ađgerđum á gjaldeyrismörkuđum. Hátt vanskilahlutfall lántakaenda í Austurríki, Austur-Evrópu og á Balkanskaga vegna gengisáhćttu mun ekki gagnast svissneskum bönkum sérstaklega vel. Gert er ráđ fyrir ađ reglur fjármálayfirvalda Austurríkis verđi kynntar ţann 22. mars nćstkomandi og settar í framkvćmd án tafar.

Ef fjármálaeftirlit Íslands hefđi haft augun framan á höfđinu hefđi mátt sporna viđ miklum vandrćđum á Íslandi. Svona augu framan á höfđinu virđast Ţjóđverjar hafa haft ţví lítil sem engin lán eru ţar tekin né veitt í myntum sem Ţjóđverjar fá laun sín ekki greidd í. Bloomberg | FTD | WSJ
 
Meira um málefni ESB og Íslands hér í glugganum á tilveraniesb.net
 
Fyrri fćrsla
 


« Síđasta fćrsla | Nćsta fćrsla »

Athugasemdir

1 Smámynd: Axel Jóhann Axelsson

Ţađ er alveg rétt, ađ ţađ er merkilegt ađ Seđlabankinn skyldi ekki banna erlenda lántöku einstaklinga, ef hann hefur ţá haft vald til ţess.  Líklega hafa menn haldiđ ađ ţađ mćtti ekki vegna EES samningsins og fjórfrelsisins, en ef Ţjóđverjar og Austurríkismenn takmarka slíkar lántökur, ţá mega Íslendingar ekki vera kaţólskari en páfinn í ţessum efnum.

Ennţá merkilegra er, ađ nokkrum manni, sem hefur öll sín laun í íslenskum krónum, skuli nokkurn tíma detta í hug ađ taka lán í erlendum gjaldmiđlum.  Merkilegast af öllu, er ađ bankarnir skyldu ota slíkum lánum ađ einstaklingum, en Íslendingar eru reyndar afar "lánaglađir" menn og margur hlaupiđ til og tekiđ öll ţau lán, sem mögulegt hefur veriđ ađ taka, ekki síst ef sá hinn sami hélt ađ hann vćri ađ spara einhver ósköp á lćgri vöxtum.

Ţetta er ađ koma illilega í hausinn á mörgum núna.

Axel Jóhann Axelsson, 10.3.2010 kl. 14:50

2 Smámynd: Gunnar Rögnvaldsson

Sćll Axel Jóhann og ţakka ţér fyrir innlitiđ.

Ţađ er austurríska fjármálaeftirlitiđ (FMA) sem sér um ţessi mál og setur reglurnar. Austurríski seđlabankinn virđist hinsvegar hafa upplýst um upphćđir (sjá frétt WSJFTD, og Bloomberg)

Eins og ţú veist komst í tísku ađ fjárlćgja bankaeftirlit frá seđlabönkum á síđustu öld eđa um aldamótin. Á Íslandi var ţađ Fjármálaeftirlitiđ sem sá um ţessa hliđ málsins, sama er ađ segja um Danmörku, Írland og Austurríki.

Ţó svo ađ Ţjóđverjar hafi ekki tekiđ lán í erlendri mynt ţá ţýđir ţađ ekki ađ ţađ hafi veriđ bannađ. Ţađ ţýđir frekar ađ bankakerfi Ţýskalands hafi upp á eigin spýtur ráđlagt viđskiptavinum sínum á skynsamari hátt og alls ekki veriđ ađ ota ţessum möguleika ađ viđskiptavinum. Vel vitandi hvernig gengi allra gjaldmiđla, sama hvađa nafni ţeir nefnast, getur hruniđ og ţađ gerist oft ótrúlega hratt.

Ţegar evrunni var ýtt úr vör féll hún um 30%. Ţađ er auđvelt ađ gleyma ţessu ekki.  Ţví hafa ţjóđverjar ekki gleymt, ţví ţá fannst ţeim evran vera ónýtur gjaldmiđill - og finnst ţađ sennilega ennţá. 

Hér er ţví viđ sjálft bankakerfiđ ađ sakast og eftirlitiđ međ ţví.

Kveđjur

Gunnar Rögnvaldsson, 10.3.2010 kl. 19:17

Bćta viđ athugasemd

Ekki er lengur hćgt ađ skrifa athugasemdir viđ fćrsluna, ţar sem tímamörk á athugasemdir eru liđin.

Höfundur

Gunnar Rögnvaldsson
Gunnar Rögnvaldsson

Búseta: Ísland.
Reynsla: 25 ára búseta í ESB og fyrirtækja-rekstur í DK/ESB frá 1985 til 2010. Samband:
tilveraniesb hjá mac.com

Ég er hvorki skráður á Facebook, Twitter, Linkedin né á neinum öðrum "félags-vefjum". Aðsetur skrifa minna er einungis að finna hér á þessari síðu og á tilveraniesb.net og í blöðum og tímaritum

Bloggvinir

Innskráning

Ath. Vinsamlegast kveikiđ á Javascript til ađ hefja innskráningu.

Hafđu samband