Leita Ý frÚttum mbl.is

BloggfŠrslur mßna­arins, j˙nÝ 2015

Evran lokar banka- og fjßrmßlakerfum Grikklands

Ëkj÷rinn umbo­slaus og ESB-sˇsÝalistÝskuráFramhandleggur Brusselveldisins hefur um hrÝ­ me­ k˙gunum og hˇtunum sˇtt fast a­ bola ■jˇ­kj÷rinni rÝkisstjˇrnáGrikklands frß v÷ldum me­ ■vÝ a­ leggjaáblßsřrupillur ß bor­i­ handa henni Ý Grikklandi. TŠki rÝkisstjˇrnin blßsřrupilluráESB-klÝkunnar myndi h˙n leysast upp og landi­ halda ßfram Ý endalausu blßsřruba­i Evrˇpusambandsins samkvŠmt ߊtlun ESB um endurbyggingu Evrˇpu. TŠki h˙n ■Šr hins vegar ekki, myndi Framhandleggur Imperial-ESB leysa peninga- og fjßrmßlakerfi landsins upp

Pillan var ekki tekin og loku­u ■vÝ banka- og fjßrmßlakerfi Grikklands gŠrkveldi. ═ dag mßnudag eru ■au einnig loku­ og kauphalliráeru loka­ar ■vÝ a­ TARGET2 kr÷fukerfi­, sem er sjßlf evran og innbyr­is gengi hennar ß milli evrulanda, er loka­ og svo ver­ur ßfram. Enginn veit hvenŠr fjßrmßlakerfi Grikklands opna aftur. Ůeim var loka­ me­ ESB-fjarstřringu frß Frankfurt Ý Ůřskalandi. Rafmagni­ var teki­ af ■řskri mynt Grikklands og ■vÝ loka­i fjßrmßlakerfi­ allt

Bj÷rt-, Samfylkt-, Vinstru­ GrŠn-, PÝratavŠdd- og Vi­rekin framtÝ­in blasir ■vÝ n˙ vi­ Ý ÷llu Grikklandi. ŮvÝ landi­ er B┌Iđ a­ vera ■rjßtÝu-og-fj÷gur-ßr Ý Evrˇpusambandinu. B˙i­ er a­ byggja upp nřtt Grikkland, eins og lofa­ var me­ a­ild landsins a­ sambandinu ßri­ 1981

60 evrur ß dag fßst kannski g÷tumegin ˙r hra­frystum b÷nkum landsins frß og me­ ■ri­judegi, e­a ß me­an ■Šr endast og ß me­an ekki ■arf a­ kve­a herinn ß vettvang til verndar ßfyllinga ß evruhra­frystibanka landsins

N˙ er bara a­ bÝ­a eftir ■vÝ a­ umsˇknargengi­ Íssur SkarphÚ­insson, Jˇhanna Sigur­ardˇttir og SteingrÝmur J. Sigf˙sson taki af skari­ og sendi ˙t frÚttatilkynningu um sigurf÷r evrunnar yfir Evrˇpu, vi­ undirleik hir­fÝflasveitar DDR┌V

Aldrei hefur fullvalda og sjßlfstŠtt ═sland ■urft a­ ganga Ý gegnum slÝka ni­urlŠgingu eins og ■essa, a­ sitja ESB-÷rkumla og ESB-ˇsjßlfbjarga undir sˇsÝalistÝskum kamarfossi samfylkingarhyskis ESB-Evrˇpu

ESB-stein÷ld

  • ˙ttektarh÷ft
  • fjßrmagnsh÷ft
  • gjaldeyrish÷ft
  • yfirfŠrslulokun
  • millifŠrslulokun
  • bankalokun
  • kauphallarlokun
  • grei­slukerfislokun
  • Samfylking
  • VinstriágrŠnir
  • Bj÷rt framtÝ­
  • PÝratar og Vi­reisnin
  • allt ■etta er n˙ Ý ■jˇ­areign

ESB-stein÷ld rÝkir

Og fyrst n˙ 34 ßrum eftir ESB-a­ild Grikklands er ■jˇ­nřttum stjˇrnmßlum Ý l÷ndum sambandsins svo skemmti- og blßsřrulega hßtta­, a­ Ý fyrsta skipti­ Ý s÷gu Grikklands ß a­ fara fram ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slaáum eitthva­ er var­ar ESB-a­ildina. Eftir heil 34 ßr! Og hva­ ß a­ kjˇsa um, Gunnar minn? J˙ kjˇsa ß um hvort a­ hi­ hßa blßsřrugengi sem ey­ilagt hefur landi­, eigi ßfram a­ vera hßtt me­ ■vÝ r˙sta til grunna ÷llu ■vÝ sem eftir er af landinu? Ůetta er allt saman Ý besta SamfylkingarstÝl sˇsÝalista

Hindra ver­ur n˙ og allra helst a­ prenta­ar grÝskar evrur flřiálandi­ Ý of miklum mŠli, ■vÝ ■Šr eru ver­lausar erlendis eins og er, og myndu ■vÝ hugsanlega geta virka­ sem smitberi Ý peningakerfi annarraáblßsřrulandaáevrunnar og kveikt ■ar neista vir­is-kreppu (value crisis) - og ■ar me­ borgarastyrjaldar n˙mer III

DDR=ESB

Fyrri fŠrsla

═slenski fßninn 100 ßra


═slenski fßninn 100 ßra

á

═slenski fßninn 100 ßra

═ dag - 2015

═ dag er Ýslenskiáfßninn 100 ßra

H˙rra, h˙rra, h˙rra, h˙rra, h˙rra!

á

á

L÷gbergsgangan ß Ůjˇ­fundinum 1907 - Morgunbla­i­ 21 nˇvember 1956

Ůß - 1907

L÷gbergsgangan 1907:

Barßttan fyrir fullveldi, sjßlfstŠ­i og fßna ═slendinga

á

Til hamingju ═slendingar!

Og ■akkir til forfe­ra okkar. Jß, fingurkoss tilá■eirra!

á

Fyrri fŠrsla

Ůjˇ­hßtÝ­ardagurinn 17. j˙nÝ 2015á


mbl.is ═slenski fßninn 100 ßra
Tilkynna um ˇvi­eigandi tengingu vi­ frÚtt

Ůjˇ­hßtÝ­ardagurinn 17. j˙nÝ 2015

á

Fßninn

═ dag er ■jˇ­hßtÝ­ardagur Ýslenska lř­veldisins. Lengi lifi lř­veldi ═slendinga! H˙rra, h˙rra, h˙rra, h˙rra. Og einu sinni enn; h˙rra! - og upp me­ fßnann!

Vi­ sendum forfe­rum okkar Ý lei­inni lj˙fan fingurkoss og hlřjan hug fyrir barßttu ■eirra sem leiddi okkur til hart unninna sigra. Ůeirra ver­ur minnst. Og vi­ sjßlf getum ekki veri­ ■eirra eftirbßtar Ý barßttunni fyrir framtÝ­ fullveldis Ýslenska lř­veldisins. Fyrir lř­veldinu. Fyrir heimili ═slendinga, um aldur og Švi: H˙rra!

Einu sinni var kˇngurinn talinn Š­ri. Ůurfti jafnvel ekki a­ l˙ta l÷gum og l÷ggj÷f manna (jß, gj÷fin!). Og sem var me­ alveg sÚrstaklega sÚrstaktክakerfi. N˙ er ■a­ heimsßlfu-kˇngurinn ESB sem teki­ hefur sta­ hans Ý hj÷rtum vissra manna. En af hverju ekki bara a­ ganga alla lei­ og lßta a­ stjˇrn ■ess konungs sem allir vita hvort sem er a­ ■eim er stjˇrna­ af; sjßlfu AlmŠttinu

Klipp ˙r sjßlfstŠ­isbarßttunni miklu:

á

Ůingvallafundurinn

Valurinn
6. J˙lÝ 1907

Bla­sÝ­u 2 (196)

. . . og allir ■eir dansklunda­ir ═slendingar, sem klÝstra­ hafa Šttjar­armi­anum utan ß sig, ney­ast n˙ til a­ koma fram ˙r sk˙maskotum sÝnum og sřna sig Ý dagsbirtunni. HÚ­an af Štti greinarmunurinn a­ ver­a ljˇs milli sannra ═slendinga og danskra ═slendinga. . . .

(Banna­ a­ skrifa svona Ý dag. Banna­.)

Ůegar kˇngurinn kemur.

Nokkrar huglei­ingar.

Bla­sÝ­u 3 (191)

. . . Engar hafa menn s÷gur af ■vÝ, a­ forfe­ur vorir vŠru konungs■rŠlar, en hitt hafa menn fyrir satt, a­ tr˙ir voru ■eir og vinveittir gˇ­um konungum. Svo skyldi og enn vera, og svo mun enn vera hjß ÷llum s÷nnum ═slendingum, sem ekki eru ╗bastar­arź, e­a komnir af ■essum ╗kaghřddu Šttumź, sem Ůorsteinn Erlingsson talar um. . .

. . . Til eru menn Ý landi voru, sem svo eru skapa­ir, a­ ■eim mundi ■a­ e­li nŠst, a­ ganga ß fjˇrum fˇtum. Ůeir eru fÚlagslyndir a­ ■vÝáleyti, a­ ■eir ■urfa altaf a­ halda sÚr aftan Ý einhverri halarˇfu og sty­ja sig vi­ einhverja ╗hŠrri veruź. Ůeir eru grautdřrkendur a­ tr˙, og ofstŠkismenn Ý tr˙na­i sÝnum. Hver ylgeisli valda- og grautarsˇlarinnar gengur inn Ý hvert sk˙maskot sßlar ■eirra, og hver r÷dd ╗a­ ofanź fŠr ■ß til a­ titra ß beinunum og sendast Ý allar ßttir, svo fljˇtt sem fŠturnir bera ■ß. . . .

(Banna­. Banna­. Banna­. Banna­. Banna­!)

*****

Bein krŠkja: Valurinná(bla­ Vesturlands) ■ennan umrŠdda dag. En ■ar birtist hi­ ofangreinda ßsamt Ý m÷rgum ÷­rum landsmßlabl÷­um ß sama tÝma

Ëska Úg ÷llum gle­ilegs ■jˇ­hßtÝ­ardags

Fyrri fŠrsla

Smj÷r■efurinn af b÷nkum Ý eigu ˙tlendinga


Smj÷r■efurinn af b÷nkum Ý eigu ˙tlendinga

N˙ hafa ═slendingar kynnst b÷nkum Ý eigu erlendra a­ila. Er ■etta ekki svakalega frßbŠrt? Yndislega Š­islegt? Sjßlfur ar­urinn af nßtt˙ruau­lindinni ■ÚráÝ ■jˇ­inni Ý eigu ˙tlendinga.áHver skyldi lŠrdˇmurinn ver­a? Kannski nř ESB-umsˇkn SteingrÝms J. Sigf˙ssonar og co-sˇsÝalista hans?

Allt bankakerfiáLettlands er Ý eigu SvÝa. Ůar hefur frß 2008 ßtt sÚr sta­ versta hrun landsframlei­sluánokkurs lands Ý mannkynss÷gu sÝ­ari tÝma, sÚ liti­ burt frß Grikklandi sem er brunnin r˙st evruvillimanna. ═ Lettlandi halda sŠnskir bankar rÝkisstjˇrninni Ý gÝslingu sem svo heldur heilli ■jˇ­ Ý vi­varandi ÷murlegasta gerey­ingarßstandi og sem flřr landi­ Ý svo massÝfum mŠli a­ annar eins hefur varla sÚst. Verndariák˙gara Lettlands erástˇrpˇlitÝsktáEvrˇpusambandi­ og se­labanki ■ess. Nř mynt Lettlands er au­vita­ kolakynt ■řsk stßlfßtŠktar evra. Uppt÷kuskilyr­inávoru mj÷g einf÷ld; dau­inn

Anna­ dŠmi:

Nokkrum ßrum ß­ur en fullveldi, sjßlfstŠ­i og lř­rŠ­islegri sjßlfsstjˇrn Nřfundnalands og 380 ■˙sund Ýb˙a ■ess sjßlfstŠ­a rÝkis var hent sem endanlegu ve­i inn Ý bankahˇlfin Ý sambandsrÝki Kanada ßri­ 1949, haf­i landi­ misst allt bankakerfi sitt til ˙tlendinga. Ůa­ sama ger­ist me­ fragtskipaflotann og alla vinnu ■jˇ­arinnar vi­ hann. Ůa­ sama ger­ist Ý myntmßlum Nřfundnalendinga. Ůeir h÷f­u ßlpast til a­ bindast vi­ og taka sÝ­ar upp Kanadadal

Ein aflei­ing ■ess a­ bankakerfi Nřfundnalands komst alfari­ ß erlendar hendur, og gengi­ hvarf me­ gengisbindingu Nřfundnalandsdals vi­ Kanadadal, var­ s˙ a­ Evrˇpa og Bretland verslu­u frekar vi­ ═slendinga, ■vÝ ■eir voru skyndilega komnir me­ vÚlkn˙in gufuskip og gßtu afhent fiskinn ß samkeppnishŠfu ver­i samkvŠmt stundaskrß. Ůetta gßtu Nřfundnalendingar ekki ■vÝ a­ ■eir rÚ­u ekki lengur yfir samkeppnishŠfum skipaflota, gßtu ekki endurnřja­ hann, ■vÝ a­ ■eir h÷f­u misst gengi­, bankakerfi­ og ■ar me­ marka­ina. Ůeir gßtu lÝti­ anna­ gert en ■a­ sem Grikkland, Spßnn, Port˙gal og ═rland hafa n˙ or­i­ fyrir Ś a­ deyja loku­ inni innan eigin landamŠra vi­ umsßtur ■eirra sem rß­a or­i­ alfari­ peningamßlum ■essara landa

Undir myntum annarra rÝkja ß ═slandi yr­i erfitt a­ starfrŠkja alv÷rubankakerfi sem ■jˇna­ gŠti Ýslenska hagkerfinu eins og er frˇmasta hlutverk alv÷rubankakerfa. Nřfundnaland missti bŠ­i fullveldi og sjßlfstŠ­i sitt sem rÝki ßri­ 1949 vegna skulda. ═ a­draganda ferlis, sem hˇfst me­ ■ßttt÷ku Nřfundnalands Ý heimsstyrj÷ldinni fyrri og Ý kj÷lfar mikillar skuldsetningar landsins vegna hennar, lenti Nřfundnaland Ý svipu­u skuldafangelsi og Grikkland og fleiri myntbandalagsl÷nd Evrˇpusambandsins eru n˙ komin Ý. Ůß var ˇhugsandi a­ ■jˇ­ Ý heimsveldi bresku kr˙nunnar yr­i leyft a­ fara Ý nau­synlegt rÝkisgjald■rot. Ůvingu­ bj÷rgunara­ger­, sem bjarga ßtti mannor­i breska heimsveldisins, kosta­i hins vegar Nřfundnaland tilveru sÝna. Ůa­ hŠtti a­ vera til sem rÝki

Sjß:á┴hlaupi­ ß Ýslensku krˇnuna

Lettland:

Coppola:áHow do you say ôdead catö in Latvian?

Krugman:áLatvia: The Thrill Is Gone

Fyrri fŠrsla

Erlent vinnuafl snřr heim frß Noregi


Erlent vinnuafl snřr heim frß Noregi

┴ f÷studaginn var d÷nsk ska­afryg­ar-grein Ý Berlingske. Ein ■˙sunda slÝkra um hinn rÝka Noreg sem birst hafa reglulega ß sÝ­um danskra fj÷lmi­la frß ■vÝ a­ Nor­menn sřndu nßgr÷nnum sÝnum hva­ Ý norska sveitastrßknum břr; rß­deild og aftur rß­deild, ßrŠ­ni, ■or, skynsemi, sjˇmennska og einstaklingshyggja sem illa er ■olu­ af samyrkju■rotab˙inu SvÝ■jˇ­ og ni­urslitinni Danm÷rku Ý f÷stu gengisfyrirkomulagi vi­ ■řska rass ■ann sem landi­ er pˇlitÝsk bˇla ß

Stungu fßtŠkir sveitastrßkar bornum ni­ur Ý ■jˇ­ar-ar­lausa Ekofiskj÷r­ina undir heilu hafi. Ůetta pot fˇr fram sk÷mmu eftir a­ Noregur af sunnanelÝtum Evrˇpu var skilgreindur sem fßtŠkur ô˙tkjßlkiö ßlfuá■eirrar sem elÝtan n˙ ÝklŠdd klŠ­um olÝufatalauss ESB-keisara hefur svi­i­ ni­ur Ý eitra­a grasrˇt meginlandsins, svo a­ gufan ˙r gamla komm˙nismanum sem ■ar er fŠddur og strÝ­salinn megi ■rřsta ˙t nasavŠngjum fri­ard˙funnar sozialismusá- ogásem er ■řsk hß■rˇu­ le­urbl÷kutegund, ja

Eftir hßtt Ý tv÷ hundru­ bora­ar holur voru ■eir vi­ ■a­ a­ gefast upp. Ekkert fannst. En svo kom gj÷fin frß hinum ar­lausa sjßvarbotni Noregs rÚtt fyrir frekar fßtŠkleg jˇlin 1969. J˙, ■eir h÷f­u stungi­ prikinu ofan Ý stŠrsta olÝusvŠ­i veraldar undir sjˇ. Restina ■ekkja allir. Og ■ˇ...

Margir ■ekkja ekki til ■ess ver­s sem ver­ur a­ fßst fyrir olÝuna bara til ■ess eins a­ tr÷llrisavaxnar fjßrfestingar Noregs Ý ■essu dˇti beri sig, ■annig a­ ˙r ■essu ver­i ekki bara tap, e­a rÚttara sagt, ein stˇr fŠrsla kreditmegin Ý bˇkhaldi undir lyklinum ôskuldaarfur Ý ■jˇ­areignö, sem au­vita­ er hŠgra megin vi­ debet-dßlk grŠ­ginnar. Fari ma­ur alveg ˙t ˙r bˇkhaldinu mß jafnvel lÝta ß ■ann hryllilega dßlk sem verandi vinstra megin vi­ veruleikann. ═ ■jˇ­areign!

N˙ mß Štla a­ hin Ýslensku ■jˇ­nřtingar÷fl hÚr heima fari fram ß a­ almenningurinn Sigurlaug Urmulsdˇttir og fj÷lskylda hennar fßi a­ gera ˙t ß Drekami­ me­ Black og Decker borvÚl sÝna kn˙na ■jˇ­artapsraflostinu ˙r Kßrahnj˙kum. Ůa­ Štti j˙ a­ nßlgast mannrÚttindi ■vÝ ■ß myndu ljˇsin slokkna Ý ReykjavÝk og bj÷rgunarskipi­ Harpan lßta ˙t h÷fn. En hva­ um ■a­

Eftir 30 ßr sem rÝkir, hafa Nor­menn uppg÷tva­ a­ olÝuver­ er falli­ um 60 prˇsent og a­ lÝtil trygging er fyrir ■vÝ a­ ■a­ muni nß sÚr aftur upp 2002-2013 ■rep hrßefnabˇlustiga ECB. Og ■a­ sem meira er, olÝan ˙r ar­s÷mustu holunum er a­ ver­a b˙in. Restin kostar skilding ■ann sem haldi­ er fast um undir umsjˇn ô■jˇ­arar­ssjˇ­sinsö sem fjßrfesti honum til dŠmis Ý R˙sslandi og kolai­na­i um vÝ­a ver÷ld svo a­ Danm÷rk gŠti ßfram b˙i­ til rafmagn til a­ framlei­a vindmyllur sem Ůjˇ­verjar nota til a­ kŠla kolaverkin sÝn sem eru mun sunnar

Ůetta hefur ■řtt ■a­ a­ sveitastrßkurinn er byrja­ur a­ lŠsa hur­inni. Jß hann er enn■ß til, sprelllifandi, ■rßtt fyrir a­ hafa slegi­ um sig sÝ­ustu tvo til ■rjß ßratugi, that is all, smß skitin 30 ßr. ┴ teiknibor­i­ er ■vÝ kominn ni­urskur­ur (jafnvel ˙tskur­ur) og 20.000 manns hent ˙r olÝunni eins og skot. Og svo kemur restin af sjßlfu sÚr, ■.e.a.s. gamlir nřrnasteinar og ■vagsřra komináÝ bÝger­ (bÝ bÝ bÝ bÝbb)

Ůetta hefur strax haft ■au ßhrif a­ erlent ôvinnuaflö er byrja­ a­ yfirgefa Noreg. Ůa­ borgar sig ekki lengur a­ vinna ■ar til a­ geta svo sent peningana heim til ESB sem er ß hausnum. Veri­ er a­ endurhugsa norska vinnumarka­inn. Enda veitir ekki af, ■vÝ ß hverju eiga Nor­menn a­ lifa Ý framtÝ­inni, ■egar allt er svona hrikalega dřrt a­ ■eir hafa ver­lagt sig ˙t af gamla landakorti sveitastrßksins. HÚr mun ver­a gengi­ miskunnarlaustátil verks. Og ■essi h˙snŠ­isbˇla sem hangir yfir landinu, h˙n er alls ekkert grÝn. Einn tÝtuprjˇn, ekki ■arf meira til

Men under overfladen ulmer en krise, og den er sň betydelig, at erhvervsavisen Dagens NŠringsliv rapporterer om, at flere fremmedarbejdere rejser tilbage til deres hjemlande. Det kan ikke lŠngere betale sig for dem at tage et arbejde i Norge og sende l°nnen hjem |áBerlingske

Fyrri fŠrsla

Barnaveikin og bˇlusetningar og ■jˇ­nřting


Barnaveikin og bˇlusetningar og ■jˇ­nřting

Ůegar Úg las frÚttina hÚr a­ ne­an um vi­br÷g­ foreldra ■essa barns sem teki­ hefur barnaveiki, sem vegna fyrirbyggjandi bˇlusetninga hefur veri­ ˇ■ekkt Ý 30 ßr, ■ß datt mÚr Ý hug ■vŠlan hÚr ß landi um svo kalla­a ô■jˇ­areignö

Ůegar sjßvar˙tvegurinn smitast af barnaveiki ■eirra sem svÝfast einskis Ýáfalsßrˇ­riásÝnum um ôar­ af au­lindinniö - ■ß munu ■eir eins og foreldrar ■essa barns gera sÚr ljˇst hva­ ■eir eru a­ missa, er sjßvar˙tvegurinn skaffar ■eim og landinu okkar ekki lengur ■a­ og ■ß velmegun sem hann ar­bŠr hefur gert og slegi­ heimsmet Ý ■eim efnum handa ■jˇ­inni

Ůß munu ■essir ■jˇ­areignar-afglapar kenna hvor ÷­rum um og sjˇ­a af brŠ­i. En aldrei munu ■eir sjßlfir axla neina ßbyrg­. Ůa­ gera sˇsÝalistar yfirleitt ekki

Ůß mun krafan um a­ ■vŠla ■eirra (tapi­) ver­i s÷mulei­isásett Ý ■jˇ­areign ver­a ÷skru­ fram af hinum s÷mu sˇsÝalistum, sem ■vÝ mi­ur eru krˇnÝskt veikiráaf hinum banvŠna sj˙kdˇmi;ásozialismus

KrŠkja

Fyrsta barnaşveikitilşfelli­ Ý tŠp 30 ßr

Fyrri fŠrsla

SpurningatÝmi um sˇsÝalisma og ESB


mbl.is Svikin af andmŠlendum bˇlusetninga
Tilkynna um ˇvi­eigandi tengingu vi­ frÚtt

SpurningatÝmi um sˇsÝalisma og ESB

Lykilor­:

SˇsÝalismi - Nasismi - Komm˙nismi - Evrˇpusambandi­ - 1941 og hi­ Stˇr■řska Efnahags- og Evrˇpusamband - EMU rangt˙lkun

Vegna huglei­inga minna Ý gŠráum muninn ß bandalagi og sambandi varpa­i Arnˇr Baldvinsson Ý BandarÝkjunum fram gˇ­um og gildum spurningum um Evrˇpubandalagi­áog Evrˇpusambandi­ og setti spurningamerki vi­ ■a­ sem ■˙ ekki sÚr­ mßla­ ß vegginn um sˇsÝalismann, en sem samt er ß honum

Svar mitt er ■etta

Ůakka ■Úr fyrir innliti­ og skrif Arnˇr

Eins og Úg sag­i:

Engar framfarir geta or­i­ nema a­ rÚtt n÷fn Ý tungumßlinu sÚu notu­ yfir hi­ sanna ßstand og e­li hlutanna. Ůessi leikur me­ tungumßli­ ■arf a­ stoppa. Ůessi confusion er afar slŠm, ■vÝ h˙n kemur Ý veg fyrir framfarir. Menn fela sig og hanna veruleikann

Nasismi (Nationalsozialismus) er sˇsÝalismi ■ar sem fˇlki­ er ■jˇ­nřtt Ý ■ßgu pˇlitÝsks mßlsta­ar. Ůa­ ■ˇtti hagkvŠmara og gefa betri ßrangur en a­ ■jˇ­nřta atvinnutŠkin eins og gert var Ý SovÚtrÝkjunum. BŠ­i nasistar og komm˙nistar h÷tu­u ■jˇ­rÝki­ sem manngŠskuberandi stofnun

Fremst ß dagskrß sˇsÝalistÝskrar rÝkisstjˇrnar Adolfs Hitlers var a­ ˙trřma ■jˇ­rÝkjunum og a­ bakka Ůřskalandi burt af lei­ ■ess inn Ý ■jˇ­rÝki­á(Nation State) og aftur ˙t Ý heimsveldi­ (Imperial State). Svipa­ mß segja um sˇsÝalistana Ý Kreml. Ůeir h÷tu­u einnig ■jˇ­rÝki­ og h÷f­u stofa­ heimsveldi (Imperial State).

Hef­i hi­ sˇsÝalisÝska mor­gengi nasista sigra­ Ý styrj÷ld ■ess gegn frelsi mannanna, ■ß hef­i rÝki ■eirra or­i­ nßkvŠmlega eins og Austur-Ůřskaland komm˙nistanna var­. TerrorrÝki. Svona er sˇsÝalisminn

═ hinuásˇsÝalistÝskaáEvrˇpusambandi hafa hins vegar sjßlf stjˇrnmßlin veri­ ■jˇ­nřtt Ý ■ßgu mßlssta­ar sem er pˇlitÝskur samruni Evrˇpu

Stjˇrnarskrß og dˇmstˇlar sambandsins minna mj÷g ß stjˇrnarskrß g÷mlu SovÚtrÝkjanna, lagaheimspeki ■eirra og Š­stu dˇmstˇla ■ar sem komm˙nismi var eina l÷glega lÝfsformi­ innan landamŠra ■eirra

═ Evrˇpusambandinu er ■a­ hins vegar Evrˇpusamruninn sem er eini l÷glegi lÝfsmßtinn innan landamŠra Evrˇpusambandsins. Allur laga- og regluger­arammi ESB undir hŠstarÚtti Evrˇpusambandsins (European Court of Justice, ECJ) byggir ß hinni pˇlitÝsku hugmynd sem er "Une certaine idÚe de lĺEurope" e­a ß "hinni sÚrst÷ku hugmynd um Evrˇpu(sambandi­)". Ůessi hugmyndaglorÝa um sameina­a Evrˇpu er dˇmstˇlinn sjßlfur, l÷g hans og t˙lkanir. H˙n er dottin ni­ur til Jar­ar sem framandi geimvera. H˙n er illfygli miki­ og h˙n er sˇsÝalismi eins og komm˙nisminn og nasisminn eru. Lagaheimspekin sem l÷g og reglur Evrˇpusambandsins og dˇmstˇla ■ess byggja ß, ß ekkert skylt vi­ ■ß heimspeki sem liggur a­ baki Magna Cartaáallar g÷tur frß 1215 nÚ bo­skap Kristninnar sem leiddi af sÚr frelsi manna

"RÚttindi" borgranna eru af ECJ-dˇmstˇlnum a­eins leyf­ ef ■au stu­la a­ "meiri sameiningu" (e. integration)

Var­andi nafngiftina:

Evrˇpusambandi­ var­ sjßlfstŠtt yfirrÝki (Independent State) yfir a­ildarl÷ndunum frß og me­ 1. nˇvember 1993 me­ tilkomu Maastrichtsßttmßlans. Ůar me­ var ekki lengur um bandalag a­ rŠ­a, heldur eitt yfirrÝkislegt "samband" (Union)

Markmi­ Evrˇpusambandsins er a­ ˙trřma ■jˇ­rÝkjunum sem er hinn sami sˇsÝalistÝski draumur eins og ß­ur er um geti­, en sem ■ß var hersˇttur undir nasisma Ý "Grosswirtschaftsraum Deutschlantis" (Nazi-Ůřskal÷nd) og svo undir komm˙nisma Ý SovÚtrÝkjunum (SovÚt Union)

Til a­ ESB geti loksins komi­ ˙t ˙r skßpnum sem fullvalda einrŠ­isrÝki og heimsveldi me­ gervilř­rŠ­i, ■ß er eins og er, stanslaust veri­ a­ dŠla fullveldinu hŠgt og rˇlega ˙r a­ildarrÝkjunum og yfir Ý yfirrÝki Evrˇpusambandsins, sem ■ß ver­ur bŠ­i fullvalda OG sjßlfstŠtt rÝki og Union sem ■ß er or­i­áImperial State me­ ekkert sameiginlegt Demos, Ethos nÚ Telos og ■ar sem allir borgarar ver­a jafn-framandi-ekkert, Aliens,áundir mj÷g lÚlegri manngŠsku (humanity)

BandarÝkin eru hins vegar ■jˇ­rÝki (Nation State), E­a "ein ˇsundranleg ■jˇ­ undir Gu­i" eins og ■ar stendur. Og ■eir berjast sem slÝkir undir ■jˇ­fßna sÝnum

Einnig er rÚtt a­ geta ■ess hÚr, Arnˇr, a­ hinum "efnahaglsega samruna" Evrˇpusambandsins lauk formlega undir nafngiftinni "European Economic Community" e­a EEC, sem ═slendingar ■řddu ß hinn vafasama hßtt sem "Evrˇpubandalagi­". Lagaramminn fyrir hinn efnahagslega samruna undir EEC dug­i ekki lengra ß hinni l÷ngu vegfer­ sambandsins. En hann dug­i samt til hins efnahaglsega samruna

Hinn pˇlitÝski samruni, hins vegar, og sem menn ■or­u ekki a­ opinbera fyrir kjˇsendum fyrr en a­ of seint vŠri a­ sn˙a af braut ■eirri sem ■egar var hugmyndafrŠ­ilega fullsamin ß­ur en fyrri heimsstyrj÷ldin braust ˙t, var­ hins vegar a­ framkvŠma undir nřjum og stˇrhertum lagalegum ramma og sßttmßlum og sem n˙ nß yfir nŠstum allt lÝf borgarana Ý ESB-l÷ndum

Ůessi nři sßttmßli var Maastricht sßttmßlinn. Og ofan ß hann hafa svo bŠst enn hertari sßttmßlar, sÝ­ast me­ sjßlfri stjˇrnarkrß ESB sem til fegrunar er nefnd "Lissabon-sßttmßlinn". En sem sagt; me­ tilkomu og undir Maastricht var hŠgt a­ hefjast handa ß hinum pˇlitÝska samruna Evrˇpu. Brautin var rudd og allir vel blekktir

1940, 1941 og EMU:

Og svo ber einnig a­ nefna ■a­ hÚr a­ hluti h÷nnunar-teikninganna af EMU Myntbandalagi Evrˇpusambandsins (sem inniheldur ■rjß fasa, ERM1+2+3), og sem a­eins gat or­i­ raunveruleiki me­ tilkomu Maastricht-sßttmßlans sem gekk Ý gildi 1. nˇvember 1993, jß ■eir hlutar voru sˇttir aftur til ßrsins 1941 ˙r efnahagslegri samrunadeild hinna hernumdu svŠ­a undir ■řska se­labankanum undir Adolf Hitler

Sß sem var ßbyrgur fyrir ■eim hluta sameiningar Evrˇpu undir Adolf Hitler var Bernhard Benning yfirma­ur myntmßla (sat sem stjˇrnandi ÝáReichs-Kredit-Gesellschaft) hinnar nřju Evrˇpu sem Nasistar voru a­ byggja.áBernhard Benning ßtti svo eftir styrj÷ldina og fimm ßra fangab˙­avist Ý R˙sslandi feril Ý Bank deutscher Lńnder og sÝ­an Ý se­labanka Ůřskalands --Bundesbank-- sem er fyrirsŠtan ß mßlverkinu af ECB-se­labanka Evrˇpusambandsinsá

Ůar sat Benning svo Ý Directorate Bundesbankans fram til 1972, e­a ■ar til a­ se­labankastjˇrn Helmuts Schlesingers yfirtˇk myntbandalags teikningar hans frß 1941 svo ■Šr mŠttu ß sem hagkvŠmastan hßtt nřtast komandi nřjum peningayfirv÷ldum yfir meginlandi Evrˇpu

"EfnahagssvŠ­i Evrˇpu" hins Ůri­ja rÝkisáßlfunnar undir rÝkisstjˇrn Adolfs Hitlers ger­i Ý ßŠtlununum frß 1941 rß­ fyrir a­ ■řska marki­ (German Reichsmark) yr­i hin lei­andi mynt svŠ­isins frß byrjun og helsta mynt veraldar og ■ß ÷nnur af tvennum for­amyntum heimsins. Breska pundi­ var sem sagt af nasistum tali­ af

Innan myntblokkar Ůri­ja rÝkis Evrˇpu undir nasistum yr­i strax innleitt fastgengisfyrirkomulag ß milli allra mynta svŠ­isins til a­ ry­ja brautina fyrir mynt- og tollasamband Ůri­ja rÝkisins, sem koma skyldi

Nřr Bank of Europe (Se­labanki Evrˇpu) yr­i stofna­ur. En af "stjˇrnmßlalegum ßstŠ­um" taldi rÝkisstjˇrn Hitlers a­ ■a­ myndi ska­a leifarnar af sjßlfstrausti hinna hernumdu rÝkja ef a­ sameiginleg mynt yr­i lßtin ˙trřma eigin mynt landanna frß byrjun. Ůa­ yr­i ■vÝ um vissan a­l÷gunartÝma a­ rŠ­a. En Ý sta­inn yr­u hin hernumdu l÷nd a­ sam■ykkja ˇafturkallanlegt fastgengi vi­ German Reichsmark

Ůetta fyrirkomulag yr­i kalla­ mark-svŠ­i­ (Reichsmarkzone) hins ■řska stˇrefnahagssvŠ­is (German Grosswirtschaftsraum)

A­ildarl÷nd svŠ­isins (R-mark zone) yr­u frß byrjun fyrst og fremst Ůřskaland (hÚr undir innlimu­ AusturrÝki, Bohemia og Moravia) og svo Holland, BelgÝa (og ■ar undir L˙xemborg sem haf­i veri­ Ý myntbandalagi vi­ BelgÝu frß 1926), Danm÷rk, Noregur, SvÝ■jˇ­, SlˇvakÝa, R˙menÝa, B˙lgarÝa, og Ungverjaland

Hin ÷xulveldin, ═talÝa og Japan, myndu hins vegar stjˇrna sÝnum eigin ˙tib˙um af stˇrefnahagssvŠ­um me­ Spßn, Grikkland og Tyrkland undir ═talÝu

═ ■essu sambandi ver­a menn a­ hugsa smßvegis. Hugtaki­ámyntbandalag er ekki ■a­ sama og hi­ Ýslenska hugtakámyntbandalag, sem ■vÝ mi­ur er villandi rangt˙lkun

Myntbandalag er ß ensku "Currency- and/or Exchange Rate Union" (■.e. mynt- og/e­a gengisbandalag)

Monetary Unionáer hins vegar allt allt anna­. HÚr heima er ■etta lÝklega af slŠmum og me­vitu­um embŠttismannalega pˇlitÝskum ßsetningi, kalla­ "myntbandalag" til a­ blekkja almenning og sem er algert rangnefni. Og Úg tala n˙ ekki um Economic and Monetary Unioná(EMU), sem er ■a­ sem Myntbandalag Evrˇpusambandsins heitir hÚr heima. A­ nota or­i­ myntbandalag yfir EMU er ˇfyrirgefanlega villandi

Mßli­ er nefnilega ■a­ a­ ■egar um Monetary Unionáer a­ rŠ­a, ■ß erum vi­ komin yfir Ý sjßlf stjˇrnmßlin. Ůß erum vi­ komin a­ hinum peningapˇlitÝska hluta hagkerfisins sem liggur Ý h÷ndum stjˇrnmßlamanna en ekki Ý h÷ndum a­ila marka­arins

Ůess vegna var ekki hŠgt a­ byggja og stofna Myntbandalag Evrˇpusambandsins undir ■eim sßttmßlum sem ger­u hinn efnahaglsega samruna ESB lagalega m÷gulegan, ■vÝ a­ sß samruni kraf­ist ekki ■ess a­ l÷ndin afs÷lu­u sÚr ÷lluápeningapˇlitÝsku fullveldi rÝkjanna

Ůess vegna ■urfti Maastricht til, ■vÝ hann fŠr­i fullveldi rÝkjanna yfir til hins nřstofna­a sjßlfstŠ­a yfirrÝkis sem Evrˇpusambandi­ vi­ ■ann ßfanga var­

Myntbandalagi­ (EMU) er ■vÝ hluti af hinum pˇlitÝska samruna Evrˇpu undir sˇsÝalistÝsku Evrˇpusambandi. Ůa­ er ekki bara einfalt mynt- og gengisbandalag; ■a­ er stˇrpˇlitÝk og Se­labanki Evrˇpusambandsins (ECB) er fyrst og fremst stˇrpˇlitÝsk stofnun

Ůettaáhefur skaffa­ Ůřskalandi ■a­ sem ekki tˇkst a­ skaffa ■vÝ undir til dŠmis Hitler; ■.e. skaffa­ ■vÝ sitt lang■rß­a Grosswirtschaftsraum sem Bernard Connolly ß ensku nefnir co-prosperity zones. Barbarismi og ■jˇ­nřting meginlands Evrˇpu heldur bara ßfram

Fyrri fŠrsla

Sumir segja og skrifa "bandalag" Ý sta­ "sambands". Skiptir ■a­ mßli?


Sumir segja og skrifa "bandalag" Ý sta­ "sambands". Skiptir ■a­ mßli?

Teki­ hef Úg eftir ■vÝ a­ ■egar rŠtt er um Evrˇpusambandi­ a­ ■ß er stundumánota­ hugtaki­ "bandalag" sem ■ß yr­i "Evrˇpubandalagi­"áÝ sta­ "Evrˇpusambandsins". Skiptir ■etta mßli?

Jß. Eins og eftirfarandi sřnir ■ß skiptir ■etta mßli. YfirfŠrum ■etta sn÷ggvastáyfir ß ═slenskar a­stŠ­ur. Al■ř­usambandi­ er j˙ "samband" og ■ar er ■essi "forseti" ■ess ß mj÷g hßum launum ß kostna­ "■rŠla" sinna. Ef vi­ notu­um "bandalags" hugtaki­ yfir ■etta, ■ß myndi Al■ř­usambandi­ ver­a Al■ř­ubandalagi­!

Skiptir ■a­ mßli? Jß, ■vÝ eins og Ý Evrˇpusambandinu er ■ar enginn kj÷rinn af neinum nema ÷rfßum og oft engum. Allir sitjaáumbo­slausir ß l÷ngu ˙trunnu umbo­i sem aldrei var neitt alv÷ru umbo­ frß upphafi og vÚla um stjˇrnmßl sem ■eir aldrei hafa veri­ kj÷rnir til. Al■ř­usambandi­ stundar stjˇrnmßl

Al■ř­ubandalagi­ var ■ˇ kj÷ri­ af kjˇsendum sem umbo­smenn ■eirra ß ■ingi

A­ ■essu leyti er mikill munur ß Al■ř­usambandinu og Al■ř­ubandalaginu. Og sß mikilvŠgi grunnleggjandi munur var au­vita­ sß a­ ■ingmenn Al■ř­ubandalagsins stundu­u stjˇrnmßlin sÝn ß ■jˇ­arsamkundunni Al■ingi Ý umbo­i kjˇsenda, a­ minnsta kosti a­ m÷rgu leyti

Ůa­ gerir hins vegar dulb˙i­ Al■ř­ubandalag undir nafni Al■ř­usambandsinsáekki. Ůa­ samband er skrÝmsli eins og Evrˇpusambandi­ sem einnig er samband sˇsÝalista. Al■ř­usambandi­ stundar stjˇrnmßl sem ■a­ ß ekki a­ gera. Og notar til ■ess peninga hinna sjˇnvarps-auglřstu "■rŠla" sinnaá

KommissararáEvrˇpusambandsinsáeru stjˇrnmßlamenn ■ˇ svo a­ reynt sÚ a­ slß rykiáÝ augu borgarana sem allir borga undir ■a­, um a­ svo sÚ ekki. Kommissararáeru umbo­slausir stjˇrnmßlamenn. Enginn hefur kosi­ ■ß. Og skrumskŠlt ■ykjustu-umbo­ ■eirra hefur aldrei veri­ endurnřja­, enda myndi ■a­ ekki fßst endurnřja­áundir stjˇrnarformi er lř­rŠ­iákallast - og sem sˇsÝalistar flestir ßvallt hafa hata­

Ůa­ er me­al annars ■essa vegna sem Evrˇpusambandi­ er skrÝmsli sem kveikt hefur Ý Evrˇpu ß nř. H˙n logar glatt og mun springa

Nafn SjßlfstŠ­isflokksins er rÚttvÝsandi. Ůa­ er ekki nota­ sem "Al■ř­ubandalag" sem var frambo­ssamband komm˙nista, e­a "Al■ř­usamband" sem er dautt Al■ř­ubandalag, e­a Kvennaframbo­, e­a Samfylking komma og sˇsÝalista, e­a "PÝratar" sem eru ekki ekta ■jˇfar og glŠpamennáheldurábara sˇsÝalistar og komm˙nistar, til a­ dekka yfir ˙ldinn komm˙nisma sem ■olir ekki dagsins ljˇs undir sÝnu rÚtta nafni. Nasismiáog komm˙nismi eru bara sˇsÝalismi, tvŠr hli­ar ß sama pening annarra. Ůessi gÝslataka ■arf a­ hŠtta

Engar framfarir geta or­i­ nema a­ rÚtt n÷fn Ý tungumßlinu sÚu notu­ yfir hi­ sanna ßstand og e­li hlutanna. Ůa­ sag­i Konf˙si einhver. Ůessi leikur ■arf a­ stoppa. Ůessaáconfusionáß a­ stoppa

Fyrri fŠrsla

Vanabindandi slitlag Ý borgrÝkinu?

KrŠkjur

EU-talskvinde: KommissŠrer er ogsň politikere

ŮrŠlab˙­ AS═


Vanabindandi slitlag Ý borgrÝkinu?

Best vŠri ef a­ Ýb˙um borgrÝkis ReykjavÝkur yr­i banna­ a­ aka ˙t ß land ß vetrum til a­ ˇgna ■ar umfer­ar÷rygginu ß felgunum og a­ landsbygg­inni yr­i banna­ a­ aka um Ý BorgrÝkinu til a­ minnka ■ar ˙trřmingarhŠttu

Ůß getur saltpŠkill borgrÝkisins anda­ a­ sÚr s÷ltu loftinu og einbeitt sÚr a­ svÝfandi ryki innandyra

Innflutningur ß geislavirku granÝti me­ ˙ran-radongasuppgufun vŠri hins vegar bestur fyrir BorgrÝki­. HagkvŠmastáog best ■vÝ ■a­ kemur j˙ frß al■jˇ­asamfÚlaginu

En hva­ me­ a­ nota tˇbakstj÷ru sem vanabindandi slitlag Ý borgrÝkinu?

Ůeir sem eru ˇsßttir vi­ ryk■rˇun borgrÝkis ReykjavÝkur ■urfa ekki anna­ en a­ gefa sig- og telja fram tekjurnar vi­ nŠsta sveitafÚlag

Fyrri fŠrsla

Telur a­ ═sland hafi aldrei veri­ umsˇknarrÝki


mbl.is Mengun yfir heilsuverndarm÷rkum
Tilkynna um ˇvi­eigandi tengingu vi­ frÚtt

Telur a­ ═sland hafi aldrei veri­ umsˇknarrÝki

Gu­mundur SteingrÝmsson hefur tala­ (sjß krŠkju ß frÚtt Mbl. ne­st)

Tilvitnun:

  • ╔g lÝt svo ß
  • og mÚr finnst
  • Kannski
  • til dŠmis
  • myndi ■ß gera rß­ fyrşir
  • Ůa­ getşur vel veri­
  • bara Al■ingi e­a ■jˇ­in
  • ╔g held
  • en Úg held

Tilvitnun lřkur.

En hÚr fyrir ne­an og til tilbreytingar er viss sta­reynd

Formßli

Forysta stjˇrnmßlaflokksins Vinstri hreyfingin grŠnt frambo­, ger­ist eftir stˇrkostlegan kosningasigur flokksins Ý Al■ingskosningunum Ý aprÝl 2009 umbo­sma­ur annarra en ■eirra fj÷lda ═slendinga er veitt h÷f­u flokknum umbo­ sitt og brautargegni inn Ý rÝkisstjˇrn lř­veldisins. AndstŠ­ingar Evrˇpusambandsa­ildar ═slands leiddu flokkinn til sigurs Ý ofangreindum Al■ingiskosningum ■annig a­ ˙r var­ stˇrsigur fyrir ■ann flokk

═ stjˇrnarmyndunarvi­rŠ­um er umbo­i kjˇsenda flokksins hins vegar a­ miklu leyti varpa­ fyrir rˇ­a Ý ■essu ÷rlagarÝka mßli og eins konar opinber sk÷mm ver­ur til og er lßtin rß­a f÷r vi­ stjˇrnarmyndun og sÝ­an mßlafŠrslu rÝkisstjˇrnar Samfylkingar og VG um ■etta mßl

Ůingmenn flokksins ney­ast ■vÝ nŠst til a­ gera sÚrstaklega grein fyrir umbo­slausu jß-atkvŠ­i sÝnu er umsˇkninni inn Ý Evrˇpusambandi­ er vi­ atkvŠ­agrei­slu ■j÷sna­ gegn umbo­i og sannfŠringu ■eirra Ý gegnum Š­stu stofnun Lř­veldisins

┴n ■essara svika vi­ kjˇsendur hef­i umsˇknin aldrei geta­ or­i­ til og hva­ ■ß send af sta­. Miklum meirihluta kjˇsenda var tro­i­ ß og mßttur atkvŠ­is ■eirra a­ engu ger­ur

Ůingmenn sŠkja umbo­ sitt til kjˇsenda. En ekki ÷fugt. Ůeir h÷f­u ekki umbo­ frß okkur ═slendingum og fyrir h÷nd ═slands til a­ senda umsˇkn ■essa inn til Evrˇpusambandsins. Umsˇknin er ■vÝ opinber sk÷mm. Ůetta ■olir ═sland ekki sem lř­rŠ­isrÝki. Ůetta var­ a­ afmß me­ ■vÝ a­ draga umsˇknina til baka og fella hana alveg ni­ur

Ůjˇ­arvilji bar ekki umsˇknina til Brussels. ═ umsˇkninni hvÝldi ■vÝ ekki vilji Ýslenskrar ■jˇ­ar. Umsˇknin var ßn umbo­s. ═sland var aldrei umsˇknarrÝki

Eftirmßli

a) Meirihluti al■ingis ŚrÝkisstjˇnarflokkar ═slands sem er rÝkisstjˇrnin (e. the Icelandic Republic Government)Ś hefur n˙ dregi­ umsˇknina til baka. Ůa­ ber a­ ■akka. Mßli­ er dautt

b) Ei er hŠgt a­ halda ofangreindu og n˙ afturk÷llu­u umsˇknarferli ßfram me­ einhvers konar ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slu um ofangreind umbo­s- og kosningasvik. ═ ■vÝ myndi felast a­ bŠta grßu ofan ß svart. Hin opinbera sk÷mm, sem umsˇknin var, myndi vi­ ■ann gj÷rning einungis ver­a stŠrri

═slandi, mßnudagur, 1. j˙nÝ 2015

- Gunnar R÷gnvaldsson

á

Fyrri fŠrsla

SpurningatÝminn: Helfer­ ESB gegn ■jˇ­rÝkjum Evrˇpu


mbl.is Telur ═sland enn umsˇknarrÝki
Tilkynna um ˇvi­eigandi tengingu vi­ frÚtt

Höfundur

Gunnar Rögnvaldsson
Gunnar Rögnvaldsson

Búseta: Ísland.
Reynsla: 25 ára búseta í ESB og fyrirtækja-rekstur í DK/ESB frá 1985 til 2010. Samband:
tilveraniesb hjá mac.com

Ég er hvorki skráður á Facebook, Twitter, Linkedin né á neinum öðrum "samfélags-vefjum". Aðsetur skrifa minna er einungis að finna hér á þessari síðu og á tilveraniesb.net og í blöðum og tímaritum

Bloggvinir

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband