Leita Ý frÚttum mbl.is

Hagsveiflur eru nau­synlegar. ŮŠr drepa Ýmynda­ar i­nbyltingar

Lee Marvin Paul Newman

Ůegar li­i­ ß amenbekkjum tÝskunnar er fari­ a­ tala um i­nbyltingar eins og pabbi minn tala­i um steiktan steinbÝt Ý br˙nni sˇsu, sem mamma mÝn elda­i, ■ß er ■a­ alveg ÷rugglega řsan sem kemur nŠst - og tˇlgin. Ekki slŠmt, heldur gott. En ■etta nß­i ■ˇ aldrei a­ skvettast inn Ý stjˇrnarskrß ═slands, heldur hÚlt ■essi bylting kyrru fyrir vi­ matarbor­i­, ■ar sem ■annig byltingin ßtti heima. Svo kom nřr dagur ßn byltingar og kreppa skall ß. Au­vita­ kom h˙n og skall ß byltingarli­inu, ■vÝ hennar var ■÷rf. Ůa­ er ■a­ stˇrkostlega vi­ kreppur, ■.e. hagsveiflur, ■Šr taka til og bylta t˙num ■jˇ­ar. Arfanum lÝka

Kreppa, tiltektarkreppa, er nau­synleg forsenda vaxtar. Og ■a­ er komi­ a­ kreppu ß ═slandi. Ůa­ sÚr ma­ur ˙t um allan bŠ ß byltingarkontˇrum samfÚlagsins, sem er ekki samfÚlag heldur, samansauma­ fÚlag um a­ tŠta til sÝn ■ß ver­mŠtask÷pun sem heldur hagkerfi ■jˇ­fÚlagsins -jß ■jˇ­fÚlagsins- uppi. Ůjˇ­fÚlags en ekki samfÚlags. Ver­mŠtask÷pun sem er ekki bara velta, heldur hagna­ur. Grˇ­i, uppskera og framfarir

Ůeir sem Štla a­ b˙a til i­nbyltingu ˙r t÷lvukerfum og tengingum eru mŠttir tŠpum 60 ßrum of seint Ý vinnuna. S˙ bylting fˇr fram ■egar reiknigeta slÝkra kerfa kom Ý veg fyrir a­ ÷ll ■jˇ­in ■yrfti a­ vinna vi­ ˙treikninga Ý b÷nkum, skattinum og ß stjˇrnsřsluskrifstofum. Ůa­ var a­ mestu leyti gott og blessa­ og skila­i hagvexti. Svo fˇr hra­i hagvaxtar a­ hŠgja ß sÚr ß nř. Mj÷g miki­

En Ý dag skila t÷lvur Ý almenningseign ekki hagvexti. ŮŠr tortÝma hagvexti. Hvers vegna? Vegna ■ess a­ t÷lvukerfin eru h÷nnu­ til a­ klikka. Ůeir sem koma me­ nřja t÷lvutŠkni sem ■olir fˇlk og sem byggja ekki ß ■vÝ a­ enginn Ý tÝu ■˙sund manna fyrirtŠki megi smella ß einn vitlausan sta­ Ý einum t÷lvupˇsti - sem tekur allt fyrirtŠki­ ni­ur og lokar lÝfi ■eirra, svo ˙r ver­a blˇ­ug og byltingarkennd slagsmßl vi­ tÝmann, jß ■a­ ver­a ■eir sem bylta munu ■eirri tŠkni sem kosta­ hefur heiminn hagv÷xt ßrum saman

Sv÷rt ˙tleiga ß herbergjum og Ýb˙­um er ekki i­nbylting. LeigubÝlar manna­ir glŠpam÷nnum er ekki bylting. Heil ■jˇ­ me­ sßlarlÝf sitt ß barmi taugaßfalls ofan Ý k÷ngulˇarvef eins fyrirtŠkis sem rekur samfÚlagstaugaßfall, er ekki i­nbylting. SlÝkt er andbylting

Netbanki Ý grunnleggjandi ˇnřtum t÷lvukerfum ß ˇnřtu interneti er ekki i­nbylting frekar en dˇsamatur og vÝnarbrau­ ß bensÝnst÷­ eru ■a­. RafbÝlar ß sama ˇnřta stafrŠna draslinu sem eftir 60 ßr getur ekki einu sinni střrt einum svart/hvÝtum prentara, er ekki i­nbylting. Írgj÷rvinn og ÷rflagan og sÝst af ÷llu střrikerfin ˇnřtu sem geta ekki vita­ hvort ■au eru a­ keyra vÝrusa, glŠpi, kjarnorkuver, drepa fˇlk e­a keyra bankavi­skipti, munu ekki taka ■ßtt Ý nŠstu i­nbyltingu. Bara alls ekki. Ůa­ er alveg ß hreinu. En enginn veit ■ˇ enn ß hverju h˙n mun byggja. En allir sem hugsa vita ■ˇ a­ fŠtur hennar ver­a ekki t÷lvur. ŮŠr, ÷rgj÷rvinn og střrikerfin lifa n˙ ß lßnu­um tÝma eins og tÝmasprengjur hafa alltaf gert. En ÷rvŠnting ■essa bransa er or­in svo mikil a­ hann reynir n˙ a­ tro­a sÚr inn ■ar sem hann sÝst ß heima. T÷lvur eru a­ ver­a ÷ruggasta lei­in til a­ stunda glŠpi og leggja innvi­i ■jˇ­a Ý r˙st. Equifax-mßli­ Ý BandarÝkjunum um daginn, ■ar sem vi­kvŠmum g÷gnum um 145 milljˇn manns, e­a ■orra ■jˇ­ar, var stoli­, er bara einn af m÷rgum n÷glum Ý lÝkkistu t÷lvui­na­ar sem brug­ist hefur sanngj÷rnum lßgmarksvŠntingum, en sem kennir vi­skiptavinunum um dugleysi sitt. Enginn bÝll me­ slÝkt innbyggt ˇ÷ryggi fengist seldur ß marka­i neins sta­ar Ý dag

Skilgreining ß kreppu (recession) er tveir til ■rÝr ßrsfjˇr­ungar Ý r÷­ me­ samdrŠtti, ■.e. neikvŠ­um hagvexti og auknu atvinnuleysi

═sland rÝ­ur n˙ ß tveimur bˇlum:

1. Nßtt˙rubˇlu sem er afkvŠmi massa-umrŠ­u sem breytist. B˙i­ er a­ koma ■vÝ inn hjß massanum Ý ■rˇu­um l÷ndum a­ nßtt˙ran sÚ a­ ver­a uppseld. Ůa­ er a­ sjßlfs÷g­u nßtt˙rleg lygi og hreint s÷lugas. H÷r­ nßtt˙ran mun stinga sÚr ni­ur ß nř Ý alla hausa heimsbygg­ar ß fullu afli, eins og alltaf. Og ■ß framlengist geymslu■ol nßtt˙runnar af sjßlfu sÚr um nokkra milljar­a ßra. Ekkert liggur ß

2. Ůessi bˇla n˙mer eitt, ßsamt řmsu peningalegu brˇderÝi eins og gengisfellingu og depur­ misheppna­rar al■jˇ­avŠ­ingar og tundri Evrˇpu- og AsÝuvelda, hefur komi­ af sta­ fer­amannabˇlu. Hvorug ■essara bˇla mun hvellspringa eins og "nřja hagkerfi­" og "nřja i­nbyltingin" (dot.com) ger­u ßri­ 2000. Lofti­ lekur bara ˙r ■eim. En sÝrenus÷ngurinn er samt sß hinn sami og ■ß, ■egar allir, jß allir, tr˙­u ß "nřja hagkerfi­" (e. the new economy) sem ßtti a­ tryggja endalausan nonstop hagv÷xt

BŠ­i ═sland og BandarÝkin standa frammi fyrir kreppu (recession). Nau­synlegri kreppu. Engin veit ■ˇ hvernig kreppurnar ver­a til og hva­an ■Šr koma. ŮŠr koma bara, eins og vetur flygir vori. Evrˇpa ■arf ekki a­ fara inn Ý kreppu ■vÝ h˙n er ■ar n˙ ■egar og hefur veri­ ■ar samfellt frß 2008 og mun ver­a ■ar nŠstu 30 ßrin Ý vi­bˇt: Ý ˇleysanlegri kreppu. En ekki ═sland og ekki BandarÝkin. Ůar koma og fara kreppur eins og vetur fylgir vori

Ůess vegna křs Úg SjßlfstŠ­isflokkinn. Hann veit hva­an ver­mŠtin koma. Ůau koma frß sjßlfstŠ­i og fullveldi Ýslensku ■jˇ­arinnar. S˙ var tÝ­in a­ gˇ­ir menn ß vinstri vŠng stjˇrnmßla vissu ■etta lÝka, en ■eim hefur veri­ sparka­ ■a­an ˙t og nř byltingar÷fl sett vi­ střri­. Ůar er ■vÝ eftir engu a­ koma lengur, nema tortÝmingu ver­mŠta og esb-fÝkn. Nřtt sovÚtrÝki ■eirra er loksins fundi­. Ůa­ heitir: Evrˇpusambandi­, pˇlitÝskar ˙threinsanir, stolin g÷gn, hŠrri skattar og stolin atkvŠ­i H/F - eins og sÝ­ast

Amen

Fyrri fŠrsla

B-52 flotinn undirb˙inn fyrir sˇlarhringsvaktir. KÝna her­ir t÷kin. Brynjar fordŠmdur


ź SÝ­asta fŠrsla | NŠsta fŠrsla

Athugasemdir

1 Smßmynd: Helga Kristjßnsdˇttir

Gˇ­ir menn ß vinstri vŠngnum vissu ■a­ lÝka og vita ■a­ enn. Vi­ steinhŠttum a­ aga ki­lingana. nřjum vi­horfum hŠttir til ÷fga sem ver­a svo lei­andi. Gˇ­an a­fangadag kosninga Gunnar minn.

Helga Kristjßnsdˇttir, 27.10.2017 kl. 06:53

BŠta vi­ athugasemd

Ekki er lengur hŠgt a­ skrifa athugasemdir vi­ fŠrsluna, ■ar sem tÝmam÷rk ß athugasemdir eru li­in.

Höfundur

Gunnar Rögnvaldsson
Gunnar Rögnvaldsson

Búseta: Ísland.
Reynsla: 25 ára búseta í ESB og fyrirtækja-rekstur í DK/ESB frá 1985 til 2010. Samband:
tilveraniesb hjá mac.com

Ég er hvorki skráður á Facebook, Twitter, Linkedin né á neinum öðrum "félags-vefjum". Aðsetur skrifa minna er einungis að finna hér á þessari síðu og á tilveraniesb.net og í blöðum og tímaritum

Bloggvinir

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband