Leita Ý frÚttum mbl.is
Embla

BloggfŠrslur mßna­arins, jan˙ar 2010

A­alvandamßli­ er evran - a­ segja sig ˙r myntbandalaginu og ESB ß einni nˇttu

St÷­ugleiki myntbandalagaá

Miklar vangaveltur.

Grikkland; n˙ eru gˇ­ rß­ dřr, eins og venjulega. En slŠm rß­ geta lÝka veri­ alveg eins kostna­ars÷m. ForsŠtisrß­herra Grikklands segir a­ engar lÝkur sÚu ß a­ Grikkland yfirgefi myntbandalag Evrˇpusambandsins. Fjßrmßlarß­herra Grikklands segir a­ landi­ ■urfi ekki hjßlp. Se­labankastjˇri Grikklands er einnig sendur ˙t me­ skriflega tilkynningu ÝáFTá- sem sennilega a­ mestu er stÝlu­ ß forsŠtisrß­herra Grikklands. Se­labankastjˇrinn er einnig ß sama tÝma fulltr˙i Grikklands Ý stjˇrn se­labanka ESB. ËvÝst er hvort marka­irnir tr˙i ß or­ grÝsku rÝkisstjˇrnarinnar.

En hva­ n˙? Fyrir ■a­ fyrsta, ef Úg vŠri forsŠtisrß­herra Grikklands, myndi Úg hafa sagt nßkvŠmlega ■a­ sama og haldi­ ßfram a­ segja ■etta sama ß me­an Úg au­vita­ ger­i eitthva­ allt anna­. ═b˙ar Grikklands eru um 11,3 milljˇnir. Ůessir Ýb˙ar eru nřlega b˙nir a­ kjˇsa ■essa rÝkisstjˇrn Grikklands til valda. H˙n var kosin vegna ■ess a­ h˙n lofa­i betri opinberri ■jˇnustu og meiri velfer­. Ef Grikkland er sent Ý ■a­ erfi­a fer­alag a­ skera ni­ur stˇran hluta opinberra ˙tgjalda, lŠkka laun stˇrkostlega og ■rengja a­ almenningi, ungmennum, b÷rnum og gamalmennum, frß ÷llum hli­um, ■ß held Úg a­ ■a­ fer­alag muni reynast hva­a grÝsku rÝkisstjˇrn sem er ßkaflega erfitt - og jafnvel ˇm÷gulegt. Nema menn vilji aftur fß her- og/e­a einrŠ­isstjˇrn til valda Ý Grikklandi.

Flestir sem hafa vit ß efnahagsmßlum segja a­ ■a­ sÚ ˇ­s manns Š­i a­ Štla a­ reyna a­ koma ß jafnvŠgi Ý rÝkisfjßrmßlum ß krepputÝmum ßn ■ess samtÝmis a­ hafa fulla m÷guleika ß a­ auka samkeppnishŠfni hagkerfisins og ■ar me­ lßta stˇraukinn ˙tflutning um a­ vinna stˇran hluta ■ess erfi­a verks. Ůa­ getur Grikkland ekki gert me­ evru sem gjaldmi­il landsins. Grikkland vir­ist ■vÝ sitja fast. En mun Grikkland gera ■a­? Mun ■a­ lßta setja sig fast?

********************

If a country left the eurozone abruptly, it would need to find temporary ways to separate its share of the euros from the rest. In the early 1990s, the Czech Republic and Slovakia chose to stick distinguishing stamps on their banknotes. We had thousands of people working day and night, putting tiny stamps on nearly 80 million old Czechoslovak banknotes, Mathes said. The Czechs affixed different stamps to their portion of the old notes and the currency was thus divided. Each side eventually printed its own currency, and the stamped notes were withdrawn and destroyed.

********************

á

SÝ­asta ■jˇ­aratkvŠ­agrei­sla sem haldin var Ý Grikklandi var haldin ßri­ 1974. Ůß ßkva­ ■jˇ­in a­ leggja ni­ur konungsembŠtti­. ═ ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slunni ■ar ß undan, 1973, var ßkve­i­ a­ leggja konungsveldi­ ni­ur og stofna lř­veldi. ═ ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slunni ■ar ß undan, 1968, sam■ykktu 92% kjˇsenda nřju stjˇrnarskrß herstjˇrnar Grikklands. SÝ­an 1974 hafa ekki veri­ haldnar neinar ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slur Ý Grikklandi. Ekki ein einasta um ESB e­a evru. Ekki um svolei­is smßmßl. ŮvÝ au­vita­ er bŠ­i ESB-a­ild og evra smßmßl mi­a­ vi­ stofnun grÝska lř­veldisins.

ŮvÝ segi Úg aftur og aftur eins og forsŠtisrß­herra Grikklands segir n˙na, a­ engar lÝkur sÚu ß a­ Grikkland yfirgefi myntbandalag Evrˇpusambandsins. En svo kemur nřr dagur ß morgun. Ef menn eru duglegir ß milli daga, ■.e. ß nˇtunni, ■ß er hŠgt a­ gera řmislegt ß einni nˇttu - og hva­ ■ß yfir eina heilaga helgi. Ekki ■arf a­ hafa ßhyggjur af ■vÝ a­ spyrja ■jˇ­ina um neitt Ý sambandi vi­ ESB. Svo hÚr h÷fum vi­ alveg frjßlsar hendur ß heimavelli. Ůa­ er algerlega ■a­ mikilvŠgasta, a­ hafa fulla stjˇrn Ý eigin h˙si. Ůa­ mun ■vÝ koma sÚr vel a­ hafa aldrei spurt ■jˇ­ina a­ neinu Ý sambandi vi­ ESB. Ůa­ gerir ■etta allt miklu au­veldara.

********************

The value of the currency of the country leaving the eurozone is certain to plunge vis-Ó-vis the euro, so its citizens would remove stamps en masse, thus converting them to the more valuable original euros. Another physical solution, Mathes says, it to laser-engrave distinguishing marks onto the portion of the euros, which would have been allocated to the country departing the eurozone. This can be done relatively quickly and would make the currencies irreversibly different, said Mathes, adding ôbut I suspect that the European Central Bank will not look kindly on a state burning holes in its currency.

********************á


LÝklega myndu engin lagaleg atri­i flŠkjast fyrir ˙rs÷gn Grikklands ˙r ESB ß einni nˇttu. ESB hefur varla hirt um a­ b˙a til nein sÚrst÷k l÷g ■ar a­ l˙tandi ■vÝ engum var Štla­ a­ komast ■a­an ˙t aftur. Ůa­ er svo margt sem ESB hefur aldrei dotti­ Ý hug a­ myndi koma og ■vÝ sÝ­ur hefur ESB hlusta­ ß ■ß sem v÷ru­u vi­ einmitt ■essari st÷­u.á

Nei, stŠrstu vanamßlin yr­u peningamßlin og fjßrmßlamarka­irnir. Hvernig getum vi­ lagt ni­ur evruna ß einni nˇttu e­a ß einni helgi. Ůa­ er a­al mßli­. Er ■a­ yfir h÷fu­ hŠgt? ╔g spyr. Vi­ vitum a­ eftirleikurinn yr­i lÝklega hryllingur. En hann myndi ■ˇ ganga yfir. Grikkland ß lÝka her og er Ý NATO. Au­vita­ yr­i erfitt a­ fela ■ann undirb˙ning sem einnar nßttar ˙rs÷gn kref­ist. Sennilega mun erfi­ara en a­ fela 10% fjßrlagahalla Ý 10 ßr fyrir Brussel. Bankar, hra­bankar, sjßlfsalar, st÷­umŠlar, bÝlastŠ­i, leigubÝlar, b˙­arkassar - og svo a­ koma nřjum se­lum og mynt Ý umfer­ strax. Ekkert smß mßl, en ■ˇ kannski ekki ˇvi­rß­anlegt. Grikkland er ekki ÷fundsvert. A­sta­a landsins ˇm÷guleg Ý alla sta­i.

╔g rakst ß 11 ßra gamla ritger­ um ■etta efni og datt Ý huga a­ ßhugavert vŠri a­ sko­a hana. Ůetta er ritger­ um upplausn rÝkja- og myntbandalags ■eirra tveggja rÝkja sem ß­ur myndu­u rÝki­ TÚkkˇslˇvakÝu. Ritger­in heitir "Stability of Monetary Unions: Lessons from the Break-up of Czechoslovakia". H˙n er eftir Jan Fidrmuc, Julius Horvath og Jarko Fidrmuc. HÚr er einnig slˇ­ ß bloggfrŠslu Tomas Valasek sem rŠ­ir vi­ me­lim ˙r stjˇrn Slovak National Bank, Jßn Mathes, um hvernig se­lar voru a­greindir ■egar myntbandalag TÚkklands og SlˇvakÝu var leyst upp ■ann 3. febr˙ar 1993;áRitger­in PDFá|áBloggsÝ­an

Jß. Fleiri svona og oft daglegar frÚttir hÚr Ýáglugganumáß tilveraniesb.net

Fyrri fŠrsla

Evran a­ ver­a LehmansbrŠ­ra mynt Evrˇpu. A­alritarar mi­stjˇrnar ESB undirb˙a nřja 10 ßra ߊtlun.


Evran a­ ver­a LehmansbrŠ­ra mynt Evrˇpu. A­alritarar mi­stjˇrnar ESB undirb˙a nřja 10 ßra ߊtlun.

Myntbandalagi­ sekkurá

Sir, Is Greece the Lehman Brothers of the eurozone?

Spurt er. Herra, er Grikkland LehmansbrŠ­ur evrusvŠ­is? FTá

Upplausn og ˇ­aver­bˇlga?á

A­alhagfrŠ­ingur Deutsche Bank, Thomas Mayer, segir Ý vi­tali vi­ Die Welt a­ evrusvŠ­i­ standi frammi fyrir upplausn e­a ˇ­aver­bˇlgu ef ßstandi­ Ý fjßrmßlum Grikklands fari alveg ˙r b÷ndunum; Die Welt

Wall Street Journal spyr hvort evrusvŠ­i­ stefni Ý skipbrot?

UmrŠ­an um upplausn myntbandalags Evrˇpusambandsins er fyrir alv÷ru komin upp ß yfirbor­i­ og inn Ý umrŠ­una um efnahagsvandamßl Evrˇpusambandsins. Ůa­ fer a­ ver­a fřsilegur kostur a­ segja skili­ vi­ myntbandalagi­ og a­ taka upp sÝna g÷mlu mynt svo sum l÷nd evrusvŠ­is geti einhvern tÝma unni­ sig ˙t ˙r vandamßlum lÚlegs hagvaxtar vegna glata­rar samkeppnishŠfni. Einnig til a­ geta betur ra­i­ vi­ a­ grei­a upp skuldir sem hlˇ­ust upp vegna rangra střrivaxta ß r÷ngum tÝma ß r÷ngum st÷­um undir rangri stjˇrn se­labanka Evrˇpusambandsins. WSJ.áEn ˇlÝklegt er a­ ■a­ sÚ hŠgt a­ ganga ˙r myntbandalaginu. LÝk(legi) m÷guleikinn fyrir m÷rg l÷nd er ■vÝ a­ deyja saman me­ myntbandalaginu.á

GŠtu veri­ mist÷k fyrir Eistland a­ taka upp evru

Greinandinn Raivo Sormunen skrifar Ý dßlk sÝnum a­ ■a­ geti veri­ mist÷k fyrir Eistland a­ taka upp evru. "Eistland er a­ vonast eftir hagsŠld me­ ■vÝ a­ ganga Ý myntbandalagi­. En m÷rg ■au minni l÷nd sem n˙ ■egar eru me­ evru hafa mun slakari mynt- og peningalega st÷­u en Eistland. HŠttan getur veri­ s˙ a­ stŠrri l÷nd evrusvŠ­is gefist upp ß myntbandalaginu og taki aftur upp sinn eigin gjaldmi­il.";áBBN

SÝ­asta 10 ßra ߊtlun Evrˇpusambandsins er runnin ß enda

N˙ er nř 10 ßra ߊtlun Ý smÝ­um Ý a­alst÷­vum lř­rŠ­isins Ý Brussel. En hvernig gekk me­ sÝ­ustu 10 ßra ߊtlun ESB Ś hin svo k÷llu­u Lissabon 2000 markmi­ Evrˇpusambandsins? J˙, svona:áEvrˇpusambandi­ er n˙ 30 ßrum ß eftir BandarÝkjunumá

Fyrri fŠrsla

Smj÷rfj÷ll Evrˇpusambandsins vega n˙ 2,5 milljˇn tonn. Danskir bŠndur ß fÚlagsmßlastofnun og ß lei­ Ý gjald■rot


mbl.is Ëttast a­ evran hrynji
Tilkynna um ˇvi­eigandi tengingu vi­ frÚtt

Smj÷rfj÷ll Evrˇpusambandsins vega n˙ 2,5 milljˇn tonn. Danskir bŠndur ß fÚlagsmßlastofnun og ß lei­ Ý gjald■rot

Korni­. Gott er ■a­ en ■ˇ engum til gagnsá

Smj÷rfj÷ll Evrˇpusambandsins hŠkka

Hvort sem menn eru vanir a­ tala um smj÷rfj÷ll, kornfj÷ll e­a kj÷tfj÷ll ■ß eru ■essi fj÷ll oft nefnd einu nafni hÚr Ý ESB, ■.e. einungis smj÷rfjall. N˙ er svo komi­ a­ ■etta smj÷rfjall ESB vegur 2,5 milljˇn tonn og ■ar af er korn 2,4 milljˇn tonn af fjallinu. Mest af fjallinu er rŠkta­ Ý landb˙na­argeira Ůřskalands (850.000 tonn), Frakklandi (390.000 tonn), Pˇllandi (230.000 tonn) og Ý Finnlandi (216.000 tonn). Ůa­ er landb˙na­arframlei­sla bŠnda Ý Evrˇpusambandinu sem fer Ý a­ byggja ■etta fjall embŠttismanna ESB Ý Brussel. Ůessa framlei­slu geta bŠndur ekki selt og ■vÝ er ■a­ hin sameiginlega landb˙na­arstefna ESB sem kaupir framlei­sluna og břr til ˙r henni fjall. Skattgrei­endur Ý l÷ndum ESB borga;áLand

BŠndur ß fÚlagsmßlastofnun

Sem dŠmi um ey­ileggingu ■essarar stefnu mß nefna a­ landb˙na­ur Ý Danm÷rku er n˙na, samkeppnislega sÚ­, or­inn svo illa staddur a­ 62% af tekjum bŠnda koma frß ■vÝ a­ vera ß bˇtum hjß fÚlagsmßlastofnun ESB, ■.e. frß styrkjum;áB°rsen

Kveikja Ý dřra korninuá- gjald■rot bŠnda blasir vi­

Smj÷rfjall ESB hefur lengi veri­ tßkn fyrir sˇun ß au­Šfum Evrˇpusambandslanda. Sˇunin er vÝ­a. ═ Danm÷rku nota bŠndur t.d. korni­ sem ■eir rŠkta til a­ kynda upp me­ ■vÝ. Hveiti, hafrar og bygg eru Ý svo lßgu ver­i a­ ■a­ borgar sig betur a­ kveikja Ý ■vÝ en a­ selja ■a­. Reikna­ er me­ a­ 3500 danskir bŠndur muni ver­a gjald■rota ß ■essu ßri og um 25% af ÷llum 13.000 d÷nskum bŠndum muni hŠtta b˙skap innan nŠstu fßrra ßra. A­ me­altali skulda­i hver danskur bˇndi 27 milljˇn danskar krˇnur ß sÝ­asta ßri. N˙na er matur dřrastur Ý Danm÷rku af ÷llum 27 rÝkjum ESB og enn dřrari en ß ═slandi;áBBá|áLandá|áB°rsená|áDST

Fleiri og oft daglegar frÚttir hÚr Ýáglugganumá

Fyrri fŠrsla

PˇlitÝsk rÚtttr˙arbr÷g­: Af hverju er Finnland yfir h÷fu­ me­ Ý myntbandalagi Evrˇpusambandsins?á


PˇlitÝsk rÚtttr˙arbr÷g­: Af hverju er Finnland yfir h÷fu­ me­ Ý myntbandalagi Evrˇpusambandsins?

Finnland og ═sland 2008-2009á

Ůegar horft er til ■ess efnahagssamdrßttar sem n˙ er Ý gangi Ý Finnlandi Ś hann er enn■ß meiri en ß ═slandi Ś er ■ß ekki alveg ÷rugglega hŠgt a­ fullyr­a a­ hagkerfi Finnlands sÚ bŠ­i ˇhŠft og algerlega ˇhentugt til a­ vera Ý myntbandalagi Evrˇpusambandsins? A­ Finnland sÚ a­ fremja eins konar efnahaglegt sjßlfsmor­ me­ ■vÝ a­ vera me­ evru sem gjaldmi­il?

╔g spyr vegna ■ess a­ se­labanki Finnlands sag­i nřlega a­ samdrßttur Ý Finnlandi vŠri n˙na sß mesti og versti frß ■vÝ mŠlingar hagvaxtar hˇfust fyrir meira en 50 ßrum. Spurningin er ■ß ■essi. Af hverju er Finnland yfir h÷fu­ me­ Ý ■essu myntbandalagi?

Ef Finnland hef­i veri­ Ý myntbandalagi Evrˇpusambandsins ■egar stˇra finnska kreppan kom ß ßrunum 1991-1993, vŠri Finnland ■ß enn■ß velmegunarsamfÚlag e­a vŠri ■a­ van■rˇa­ rÝki n˙na? ═ stˇru finnsku kreppunni 91-93 var­ Finnland fyrir utana­komandi ßf÷llum ■egar SovÚtrÝkin og austantjaldsl÷ndin hrundu. Finnland ßtti mikil vi­skipti vi­ ■essi l÷nd. Til ■ess a­ verjast ßf÷llunum Ý ■eirri kreppu gat Finnland fellt gengi­ og ger­i ■a­ lÝka, massÝft. En n˙na hefur Finnland ekkert gengi, enga sjßlfstŠ­a mynt, enga peningastefnu og ekkert střrivaxtavopn. Landi­ Finnland ver­ur ■vÝ bara a­ gera sig ßnŠgt me­ a­ ■řsk/franski gjaldmi­ill ■ess haf­i hŠkka­ um 86% Ý j˙lÝ 2008 gagnvart BandarÝkjadal frß ■vÝ Ý j˙nÝ ßri­ 2001. Sem sagt 86% hŠkkun ß gengi Finnlands ß 7 ßrum og ekkert hŠgt a­ gera. Ůetta er glŠsilegt og au­vita­ dßsamlegt.

Hefur ■etta eitthva­ me­ hagfrŠ­i a­ gera, e­a eru ■etta bara hin s÷mu pˇlitÝsku rÚtttr˙arbr÷g­ elÝtu Finnlands sem virka ß nßkvŠmlega sama hßtt og ■au rÚtttr˙arbr÷g­ sem Ýrski hagfrŠ­ingurinn David McWilliamsásegiráa­ hafi stjˇrna­ ■vÝ a­ ═rland gekk Ý myntbandalag Evrˇpusambandsins?

N˙ eru vi­skipti Finnlands vi­ R˙ssland vŠntanlega komin Ý blˇ­rau­an sˇlmyrkva eina fer­ina enn. En ■au vi­skipti h÷f­u veri­ a­ jafna sig a­ nokkru aftur ß undanf÷rnum ßrum.

Hva­ n˙ Finnland?

Hvernig fˇru­ ■i­ a­ ■vÝ a­ kl˙­ra mßlunum svona hrikalega? ┴ a­ sjˇ­a ˇskotna bjarnars˙pu og baka burtflogi­ skˇgarbrau­ ß sjˇ­andi heitu ruslatunnuloki Evrˇpusambandsins ßfram? HvÝtglˇandi er ruslakista ESB. Ůa­ er kvikna­ Ý Grikkland og eldstungurnar frß A■enu sleikja burstirnar ß afdalabŠjum Port˙gals og Spßnar. ═rlandi­ er skokki­ Ý hafi­ og tr÷llum gefin fjßrmßl ■ess třnd ofanÝ logandi ruslatunnu Ý Brussel. ═ EvruVÝetnam styrj÷ldinni fyrir botni Eystrasalts er efnahagslegur Ýsavetur a­ flytja efnahag ■riggja landa til SÝberÝu, ■vÝ ■ar munu ■Šr ■jˇ­ir enda.

Ůeir sem vilja gerast ßskrifendur ß ruslabandalagi Evrˇpusambandsins Ý Brussel rÚtti upp h÷nd - og segi um lei­ jß og amen vi­ fr˙ laf­i barˇnessu Brussel.

Spurningin var ■essi:áAf hverju er Finnland yfir h÷fu­ me­ Ý ■essu myntbandalagi? Svar: vegna ■ess a­ ■a­ ßlpa­ist ■ar inn ogákemst aldrei ■a­an ˙t aftur. Ůess vegnaá

En Olli Rehn Ý Brussel hefur ÷rugglega engar ßhyggju af ■essu. Hans laun koma nefnilega ekki frß Finnlandi, ■au koma frß laf­i barˇnessu Ý Brussel. Er ■etta ekki dßsamlegt.

Fyrri fŠrsla

Papandreou; Efnahagslegt kyn■ßttahatur Ý Evrˇpusambandinu

Glugginn

Oft daglegar frÚttir hÚr Ýáglugganumá


Papandreou; Efnahagslegt kyn■ßttahatur Ý Evrˇpusambandinu

one market, one moneyá

á

ę 1991 Jacques Delors; President of the EUC

Ůř­ing: minn marka­ur og minn peningurá

á

ForsŠtisrß­herra Grikklands, George Papandreou, lÚt ■au or­ falla ß rÝkisstjˇrnarfundi a­ gagnrřni og lřsingar erlendra embŠttismanna, stjˇrnmßlamanna og fj÷lmi­la ß efnahagsmßlum Grikklands sÚ a­ nßlgast kyn■ßttahatur. ôVi­ ver­um a­ var­veita sjßlfstŠ­i og rÚtt okkar til a­ taka okkar eigin ßkvar­anir ßn erlendrar Ýhlutunarö sag­i forsŠtisrß­herrann;ábalita

Sprengja sprakk fyrir utan grÝska ■ingh˙si­ ß laugardaginn ß me­an hluti af ■inginu var a­ st÷rfum. Enginn slasa­ist;áWAIS

┴n sjßlfstŠ­rar myntar ver­ur framtÝ­in erfi­

Grikkland er ekki Ůřskaland

Grikkir ver­a aldrei ■řskir. Spßnverjar ver­a aldrei ■řskir. ═talir ver­a aldrei franskir. Port˙galar ver­a aldrei franskir.á═rland ver­ur aldrei ■řskt og ═rar ver­a aldrei ■řskir. A­ tro­a ÷llum l÷ndum Evrˇpu ofanÝ ■řsk/franska skˇstŠr­ Ý hallŠrisbandalagi ESB er ofbeldi me­ n÷glum sem sn˙a innß vi­ Ý skˇnum.

Er h˙n ekki dßsamleg ■essi nřja nřlendustefna Ý Evrˇpu! Ma­ur kallar hana bara fyrir myntbandalag og fŠr ˙t nřja og ˇtakmarka­a uppsprettu til nřs ˇfri­ar og sundrungar. Svona gerir ma­ur allt evrusvŠ­i ESB a­ sÝnum einka˙tflutningsmarka­i - og hlŠr svo alla lei­ina Ý bankann me­ peningana - ■eirra. Ha ha ha ha, ■arna lÚkum vi­ ß ykkur. Kjßnar! Tralla lalla la (gott er a­ spila hÚr undir me­ nÝundu r˙gbrau­ssymfˇnÝu Beethovens).áFleiri ESB-frÚttir hÚr Ýáglugganum

Fyrri fŠrslaá

Blind Evrˇpusambandshollusta, Samfylkingin og hi­ steindau­a "al■jˇ­asamfÚlag Evrˇpu Plc"


Blind Evrˇpusambandshollusta, Samfylkingin og hi­ steindau­a "al■jˇ­asamfÚlag Evrˇpu Plc"

Atvinnuleysi Ý l÷ndum evrusvŠ­is frß 1991. NŠstum 20 ßra stanslaus eymd. getuleysi og volŠ­iá

Mynd: Atvinnuleysi Ý l÷ndum evrusvŠ­is frß 1991. NŠstum 20 ßra stanslaus eymd, getuleysi og volŠ­i

Blind Evrˇpusambandshollusta og "evrˇpska al■jˇ­asamfÚlagi­ Plc"

Uffe Ellemann-Jensen, fyrrum utanrÝkisrß­herra Danmerkur skrifar frekar barnalega og ferkanta­aábloggfŠrslugreináum Icesave mßli­ ß Berlingske Tidende. ╔g hef alltaf haldi­ frekar miki­ upp ß Uffe Ellemann nema a­ ■vÝ leyti hve krˇnÝskt og gagnrřnislaust hann situr fastur ß ESB ÷nglinum. Ůar engist hann n˙na hneyksla­ur ß hugrekki Ëlafs Ragnars GrÝmssonar forseta ═slands. Hollusta Uffe Ellemann vi­ stˇra Evrˇpusamrunann blindar og střrir hugsun ■essa ßgŠta manns. Ůetta hefur ÷rugglega veri­ hrikalega erfi­ ßkv÷r­un fyrir forseta ═slands. En ßkv÷r­un tˇk hann Ý samrŠmi vi­ ■a­ sem ß undan var gengi­.

Evrˇpusambandi­ er steindautt

Ůa­ var einmitt Poul SchlŘter forsŠtisrß­herra Danmerkur og yfirma­ur Uffe Ellemann-Jensen sem lřsti ■vÝ yfir a­ Evrˇpusambandi­ vŠriásteindauttáÝá■jˇ­ar-atkvŠ­agrei­slunniáum EF-pakkann Ý febr˙ar 1986. Ůß var Uffe Ellemann utanrÝkisrß­herra. Ůegar Danir s÷g­u nei vi­ Maastricht sßttmßlanum Ý ■jˇ­aratkvŠ­agrei­slu ■ann 2. jan˙ar 1992, var­ allt vitlaust hÚr Ý ■vÝ Evrˇpusambandi sem Poul SchlŘter haf­i lřst yfir a­ myndi aldrei ver­a til a­eins 7 ßrum ß­ur. Ůß sag­i hi­ svo kalla­a "Al■jˇ­asamfÚlag-Evrˇpu" a­ Danm÷rk hef­i "sagt nei" vi­ allri Evrˇpu og hef­i engan rÚtt til a­ "st÷­va" alla Evrˇpu. Ůetta var nßtt˙rlega bara nota­ sem ■rřsti- og hrŠ­slutŠki til a­ hrŠ­a Dani aftur ß sinn sta­ Ý ESB. Ůß var ■a­ Uffe Ellemann sem tˇk mest undir ■essi sjˇnarmi­ og bar­ist hva­ har­ast fyrir ■vÝ a­ Danm÷rk myndi halda ßfram a­ hanga ß fingurgˇmunum inni Ý ■vÝ ESB sem ßtti ekki a­ vera til, en sem samt var or­i­ til. Allt var sett ß fullt til a­ finna mßlami­lun svo Danm÷rku yr­i ekki refsa­ fyrir a­ ôstoppa Evrˇpuö, eins og ■a­ var kalla­, og gŠti haldi­ ßfram a­ dingla ß n÷glunum inni Ý ESB sem ■ß var or­i­ a­ raunveruleika, ■rßtt fyrir lofor­ forsŠtisrß­herrans 7 ßrum ß­ur.á

N˙ eru ■a­ ═slendingar sem eru or­nir ôfoot draggingö Ý Evrˇpu. Menn geta Ýmynda­ sÚr hvernig sta­an vŠri ef ═sland vŠri Ý ESB og Štla­i a­ segja "nei vi­ Evrˇpu". En Danir voru kalla­ir ôthe foot dragging Danesö Ý bŠ­i ESB og NATO ßrum saman. Mest vegna ■okukenndar afst÷­u sinnar til stˇrra mßla en sem ■ˇ ßtti a­ mestu rŠtur sÝnar a­ rekja til innbyr­is slagsmßla hinna borgaralegu- og vinstri afla Ý d÷nskum stjˇrnmßlum. SˇsÝaldemˇkratar ger­u allt til a­ ey­ileggja fyrir rÝkisstjˇrn Poul SchlŘters. Ůetta tÝmabil var d÷nskum sˇsÝaldemˇkr÷tum til lÝtils sˇma.

Afsta­a Uffe Ellemann sannar a­ mÝnu mati hversu illa mßli­ er kynnt og hversu illa rÝkisstjˇrn ═slands hefur barist fyrir mßlsta­ ═slands. Ůa­ hefur h˙n ekki vilja­ gera af fullu afli vegna ESB-umsˇknar Samfylkingarinnar. Ef svona gungustefna hef­i alltaf veri­ vi­h÷f­ Ý utanrÝkismßlum ═slands ■ß hef­um vi­ varla neina landhelgi a­ rß­i Ý dag.

Samfylkingin: flokkur me­ a­eins eitt mßl ß dagskrß

┴n sjßlfstŠ­rar myntar ver­ur framtÝ­in erfi­

A­ mÝnu mati er ■a­ ESB-■rßhyggjustefna Samfylkingarinnar sem kemur Ý veg fyrir a­ Ýslenska ■jˇ­in geti sta­i­ saman ß ■essum ÷rlagatÝmum. Ůessi ■rßhyggja sprengdi sÝ­ustu rÝkisstjˇrn Ý mi­ri bankakreppu og hefur s˙ a­ger­ n˙ komi­ af sta­ stjˇrnmßlakreppu sem ey­ileggur ═sland innan frß. Ůessi ■rßhyggja hefur lÝklega komi­ Ý veg fyrir ■ß ■jˇ­stjˇrn sem hef­i veri­ svo Šskileg ■egar bankarnir hrundu. Ůrßhyggja Samfylkingarinnar klřfur Ýslensku ■jˇ­ina Ý her­ar ni­ur, lamar varnir landsins, stu­lar a­ sundrungarstjˇrnmßlum og skemmir fyrir ═slandi ß ÷rlagarÝkan hßtt um allar jar­ir. Engin sßtt, samlyndi og endurreisn mun komast ß fyrr en umsˇkn Samfylkingarinnar inn Ý ESB hefur veri­ dregin til baka. Ůß ver­ur fyrst hŠgt a­ virkja varnar- og sˇknar÷fl ═slands til hins řtrasta. Samsta­a er brß­nau­synleg. Samfylkingin er sennilega mesta sundrungarafl Ý Ýslenskum stjˇrnmßlum frß upphafi.

Ůa­ er ÷rugglega mj÷g erfitt fyrir Vinstri grŠna a­ vera saman Ý stjˇrn me­ ■essum flokki sem kallar sig Samfylkingin en sem virkar sem fylking sundrungar. En ■ˇ ekki erfi­ara en svo a­ einrŠ­isherra VG hefur megna­ a­ gera flokk sinn a­ einu virkasta gerey­ingarvopni ß ═slandi Ý h÷ndum Samfylkingarinnar. Sundrungarstjˇrnmßlin eru alls rß­andi. A­eins sprengjugÝgar munu ver­a minnisvar­ar Samfylkingarinnar.

Fyrri fŠrsla

Ůa­ er fyrst og fremst stjˇrnmßlaßstandi­ ß ═slandi sem olli lŠkkun Fitch ß lßnshŠfnismati rÝkissjˇ­s ═slands


Ůa­ er fyrst og fremst stjˇrnmßlaßstandi­ ß ═slandi sem olli lŠkkun Fitch ß lßnshŠfnismati rÝkissjˇ­s ═slands

═ vi­tali vi­ Bloomberg segir talsma­ur Fitch Rating a­ ■a­ sÚ fyrst og fremst hin pˇlitÝska stjˇrnun og ˇvissa ß ═slandi sem olli lŠkkun ß lßnshŠfnismati rÝkissjˇ­s ═slands. Fitch ß greinilega erfitt me­ a­ setja t÷lur og tßkn sÝn ß ═sland. ŮvÝ er best a­ lŠkka mati­ til a­ vera ß ÷ruggu hli­inni. Ůessi lŠkkun matsins, segir talsma­urinn, hefur enga praktÝska ■ř­ingu fyrir rÝkissjˇ­ n˙na ■vÝ hann ■arf ekki a­ endurnřja lßn e­a grei­a af lßnum nŠstu tv÷ ßrin. Talsma­ur Fitch sag­i a­ lßn Nor­urlandanna Ý gegnum AGS sÚ sÚrstaklega skilyrt Icesavemßlinu. Vi­tali­ vi­ Fitch;áCredit Writedowns

Ůa­ bŠtti a­eins vi­ snjˇinn hÚr Ý nˇtt og frost var um 10 grß­ur Ý morgun. Ekkert til a­ tala um mi­a­ vi­ Noreg og SvÝ■jˇ­. Vatnavegir Ůřskalands eru a­ frjˇsa til og stoppa prammaflutninga ß kolum og birg­um. Kallt ver­ur ßfram.á

Fleiri frÚttir Ýáglugganumá

Fyrri fŠrsla

Hi­ fullkomna vantraust. Eru Ůjˇ­verjar a­ gefast upp ß lř­rŠ­i?á


Hi­ fullkomna vantraust. Eru Ůjˇ­verjar a­ gefast upp ß lř­rŠ­i?

Hi­ fullkomna vantraustá
á
Lifir lengi Ý g÷mlum glŠ­um?
á
E­a er ■a­ hinn svo kalla­i "st÷­ugleiki" ESB sem er farinn a­ lßta svona ß sjß? St÷­ugleiki st÷­ugs skorts ß lř­rŠ­i Ý ESB?

Bertelsmann stofnunin Ý Ůřskalandi ger­i nřlega k÷nnun me­al Ůjˇ­verja. SamkvŠmt ni­urst÷­um ■essarar k÷nnunar hafa Ůjˇ­verjar aldrei haft eins litla tr˙ ß ■řskum stjˇrnmßlam÷nnum frß lokum seinni heimsstyrjaldar. Um 70% ■ßtttakenda Ý k÷nnuninni s÷g­ust hvorki geta treyst ß stjˇrnmßlalei­toga landsins nÚ stjˇrendur Ý ■řsku atvinnulÝfi. Sama gildir um ■řska menntakerfi­ og fÚlagsmßlakerfi­.á
á
ôI have never understood why public opinion about European ideas should be taken into accountö ľ Raymonde Barre, French Prime Minister and Commissioner
á
á
NŠstum helmingur ■ßttakaenda sag­ist efast um a­ hef­bundi­ lř­rŠ­i sÚ rÚtta stjˇrnarformi­. Jafnvel hi­ svo kalla­a ■řska ôfÚlagslega marka­shagkerfi" (e. social market economy e­a frjßlst marka­shagkerfi me­ umfangsmiklu fÚlagslegu ÷ryggisneti) er langt frß ■vÝ a­ vera ßliti­ eins jßkvŠtt og ß­ur fyrr.á

Kostna­arsamar banka-bj÷rgunara­ger­ir stjˇrnvalda Ý fjßrmßlakreppunni og rÝkisstu­ningur sem ßtti a­ bjarga bÝlai­na­i Ůřskalands hafa Ůjˇ­verjar ekki mikla tr˙ ß - a­ ■etta sÚ ekki nˇg til a­ blßsa lÝfi Ý hagkerfi­ aftur. Fyrirhuga­ar skattalŠkkanir stjˇrnvalda upp ß 8,5 miljar­a evrur valda Ůjˇ­verjum ßhyggjum ■vÝ ■Šr munu koma samhli­a versta ßstandi Ý rÝkisfjßrmßlum landsins frß lokum seinni heimsstyrjaldar.á

Ůjˇ­verjar h÷f­u vonast eftir a­ger­um og fjßrfestingum sem myndu lÚtta rˇ­urinn hjß fj÷lskyldum landsins og einnig fjßrfestingum Ý menntun og orkumßlum. Ínnur k÷nnun leiddi Ý ljˇs a­ 37% Ůjˇ­verja eru meira bjartsřnir hva­ var­ar sinn eigin persˇnulega fjßrhag |áthelocal.deá

MÝn sko­un
á
Ůjˇ­ir Evrˇpusambandsins eru hva­ eftir anna­ lßtnar Úta ˙rslit kosninga ofanÝ sig aftur. Kjˇsa aftur og aftur ef Š­stu valdaklÝku ESB finnst ekki koma rÚtt ˙t ˙r kosningunum. Ef eitthva­ er, ■ß hefur ˇfri­arhŠttan aukist Ý Evrˇpu me­ tilkomu Evrˇpusambandsins. Lř­rŠ­is■jˇ­ir fara nefnilega ekki Ý strÝ­ vi­ a­rar lř­rŠ­is■jˇ­ir. En ■a­ gera hinsvegar l÷nd og svŠ­i ■ar sem lř­rŠ­i er ß undanhaldi. Lř­rŠ­i­ er einmitt ß undanhaldi Ý Evrˇpusambandinu. ŮvÝ hefur ˇfri­arhŠttan aukist Ý takt vi­ aukin v÷ld Evrˇpusambandsins. Ůetta er sta­reynd.
á
Fleiri stuttar frÚttir Ýáglugganumá
á
Fyrri fŠrsla
á


Prˇfessor vi­ hßskˇlami­st÷­ina Ý Su­ur-Danm÷rku; hßrrÚtt gert hjß forseta ═slands

Prˇfessor vi­ hßskˇlami­st÷­ina Ý Su­ur-Danm÷rku sag­i Ý frÚttatÝma d÷nsku sjˇnvarpsst÷­varinnar TV2 kl. 19:00 a­ forseti ═slands hef­i gert hßrrÚtt Ý a­ sam■ykkja ekki lagasmÝ­i rÝkisstjˇrnarinnar ß Al■ingi ═slands Ý Icesave mßlinu. Hann sag­i a­ ■a­ vŠri ekki hŠgt a­ dŠma heila ■jˇ­ til a­ borga innistŠ­ur rÝkra innistŠ­ueigenda Ý b÷nkum ˙ti Ý heimi. ╔g nß­i ■vÝ mi­ur ekki nafninu ß prˇfessornum.

═ frÚttatÝma danska rÝkissjˇnvarps sag­i hins vegar hinn velkunni Carsten Valgreen ■a­ sem hann er vanur a­ segja, ■i­ viti­, "al■jˇ­asamfÚlagi­ Plc", IMF osfv. Hann gat ■ˇ ekki svara­ spurningu frÚttmannsins um hva­ hann myndi sjßlfur gera ef hann vŠri ═slendingur. Hann vÚk sÚr undan a­ svara ■eirri spurningu, enda hef­i hei­arlegt svar sennilega ■řtt umsvifalausa kauplŠkkun.


Ůingmenn sŠkja umbo­ sitt til kjˇsenda. Peningavirkjun ESB-illvi­rahnj˙ka rÝkisstjˇrnarinnar gat ekki afhent henni rafmagni­

RÝkisstjˇrn ═slands er rafmagnslaus.á

RÝkisstjˇrn ═slands er ekki Ý sambandi vi­ kjˇsendur sÝna. A­eins kjˇsendur geta skaffa­ henni rafmagn. RÝkisstjˇrnin er ˙ti a­ aka prˇflaus ■vÝ ■ingmenn fß ÷kuleyfi sitt hjß kjˇsendum. Ůingmenn rÝkisstjˇrnar ═slands seldu strax ■etta umbo­ kjˇsenda ß ˙ts÷lu til Evrˇpusambandsins - me­ ßkef­ Samfylkingar-Munchausens ═slands - og me­ dyggri a­sto­ Vinstri grŠnna sem lufsu­u og ur­u a­ gjalli Ý flˇr Samfylkingarinnar. Ůjˇ­in var svo fˇtum tro­in Ý valdagle­inni. Ůess vegna erum vi­ n˙na st÷dd Ý mi­ju drullusva­i illvi­rahnj˙ka rÝkisstjˇrnar ═slands. S÷lumennska me­ fullveldi­ og framtÝ­ ■jˇ­arinnar borgar sig ekki. S÷lumennska smßnar og kosningasvik borga sig ekki. A­ skrÝ­a fyrir erlendu afar valdi borgar sig aldrei. Pakki­ vinsamlegast saman e­a skaffi­ ykkur umbo­ ■jˇ­arinnar ß nř. Ůi­ eru­ sk÷mm ═slands og athlŠgi um allan heim n˙na. Enda er forsŠtisrß­herrann ßlfur inni Ý hˇl. Hvernig gat ■etta fari­ ÷­ruvÝsi.

Fyrri fŠrsla

10 ßra ߊtlun Evrˇpusambandsins sem slˇ ekki einu sinni 5 ßra ߊtlun SovÚtrÝkjanna. Erum vi­ or­in rÝk Ý ESB?á


NŠsta sÝ­a

Höfundur

Gunnar Rögnvaldsson
Gunnar Rögnvaldsson

Búseta: Ísland.
Reynsla: 25 ára búseta í ESB og fyrirtækja-rekstur í DK/ESB frá 1985 til 2010. Samband:
tilveraniesb hjá mac.com

Ég er hvorki skráður á Facebook, Twitter, Linkedin né á neinum öðrum "samfélags-vefjum". Aðsetur skrifa minna er einungis að finna hér á þessari síðu og á tilveraniesb.net og í blöðum og tímaritum

Bloggvinir

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband